رووداو-سلێمانی
توێژینەوەیەکی ئێرانی ئەو گۆڕانکارییە خۆراکییانە دیاریدەکات کە بەهۆیانەوە نیشانە نەخوازراوەکانی تەمەنی نەمانی سووڕی مانگانە کەمدەکرێنەوە.
توێژەرەکان لە زانکۆی زانستە پزیشکییەکانی تاران بوون و ئەنجامی توێژینەوەکەیان لە جۆرناڵی زانستی (Menopause) بڵاوکردووەتەوە.
بەپێی توێژینەوەکە، ئەو خانمانەی میوە و سەوزەی زۆر دەخۆن، ئەو نیشانە نەخوازراوانەیان کەمترە کە لە تەممەنی راوەستاانی سووڕی مانگانە روودەدەن، بەراورد بەوانەی چەوری و شیرینی دەستکرد زۆر دەخۆن.
توێژەرەکان نموونەی 400 خانمیان وەرگرت کە لە تەمەنی راوەستانی سووڕی مانگانەدا بوون و پرسیاریان لێکردوون لەبارەی نەریتی خۆراکییان لەلایەک، لەلایەکی دیکە راددەی هەستکردنیان بە نیشانەکانی وەکوو شەپۆلی گەرمیی لە جەستەدا، ئارەقکردنەوەی شەوانە، ئازاری ماسولکە و جومگە و گرفتەکانی میزڵدان.
لە ئەنجامدا دەرکەوت ئەانەی زۆرترین سەوزە و میوەیان دەخوارد، بە کەمترین ئاست هەستیان بەو نیشانە نەخوازراوانە دەکرد، بە پێچەوانەی ئەوانەی زۆرترین بڕی چەورییان دەخوارد.
لە توێژینەوەکەدا روونکراوەتەوە کە زۆر خواردنی رۆن و شەکر و کەم خواردنی ریشاڵە خۆراکییەکان، وادەکات پرۆسەی هەوکردنی درێژخایەن لە جەستەدا تاوبدرێت و کێشی جەستە زیادبکات، ئەوەش نیشانەکانی نەمانی سووڕی مانگانە توندتر دەکات.
هەرچی میوە و سەوزەکانن ئەوە بە رەگەزە خۆراکییە دەگمەنەکان و دژەئۆکسێنەکان دەوڵەمەندن، کە دژی هەوکردنە درێژخایەنەکان و زیادبوونی کێشی جەستەن، هەموو ئەوانەش نیشانەکانی تەمەنی نەمانی سووڕی مانگانە کەمدەکەنەوە.
جگە لەوانە، میوە و سەوزەکان بە ریشاڵە خۆراکییەکان دەوڵەمەندن، کە پرۆسەی زیندەپاڵ رێکدەخەن و ئاستی هۆرمۆنی ئیسترۆجین سەقامگیر دەکەن، ئەوەش رۆڵی هەیە لە هێواشکردنەوەی نیشانەکانی راوەستاننی سووڕی مانگانە.
توێژەرەکان دەڵێن جگە لە رۆن و شەکر، هۆکاری دیکەش هەن نیشانەکانی راوەستانی سووڕی مانگانە بەهێزدەکەن، وەکوو؛ جگەرەکێشان، مەیخواردنەوە، کەمچالاکی و قەڵەویی.
