کوردیKURDÎENGLISHTÜRKÇEعربي
Rudaw Logo
راستەوخۆ
کوردستانهەواڵە ناوخۆییەکاندیاسپۆرا
رۆژهەڵاتی نێوەڕاست
جیهانئابووریهەڤپەیڤینتەندروستیپۆدکاستبیروڕاکولتووروەرزشمەڵتیمیدیابەرنامەکاندۆکیۆمێنتاری
راستەوخۆ
Rudaw

ئەپلیکەیشنی رووداو دابەزێنە

App StoreGoogle Play
نهێنیپارێزی•مەرج و بەندەکان

© 2026 هەموو مافەکان پارێزراون.

Rudaw

ئەپلیکەیشنی رووداو دابەزێنە

App StoreGoogle Play
نهێنیپارێزیمەرج و بەندەکان

© 2026 هەموو مافەکان پارێزراون.

جیهان

چیرۆکی ئیتاڵیا؛ لە خوانە گەرموگوڕ و قەرەباڵخەکانەوە بۆ کەمبوونەوەی دانیشتووان

تاڵیب حشمەت

تاڵیب حشمەت

11-07-2023
گوێبگرە
0:00
0:00
قەبارەی دەق
تاڵیب حشمەت
تاڵیب حشمەت11-07-2023

بابەتی پەیوەندیدار

گۆڕانی کەشوهەوا هەڕەشە لە کۆنترین نیگاری مرۆڤایەتی دەکات
جیهان22-11-2026

گۆڕانی کەشوهەوا هەڕەشە لە کۆنترین نیگاری مرۆڤایەتی دەکات

مەکسیک گەورە مافیایەکی مادەی هۆشبەر دەستگیردەکات
جیهان22-11-2026

مەکسیک گەورە مافیایەکی مادەی هۆشبەر دەستگیردەکات

ترەمپ: رێککەوتنێکی هەمیشەیی لەگەڵ ئێران دەکەم و ئامادەشم کار لەگەڵ دیموکراتەکان بکەم
جیهان21-11-2026

ترەمپ: رێککەوتنێکی هەمیشەیی لەگەڵ ئێران دەکەم و ئامادەشم کار لەگەڵ دیموکراتەکان بکەم


رووداو دیجیتاڵ 

لە نیوەڕۆخوانی پەنجاکانی سەدەی رابردووی خێزانێکی ئیتاڵیدا، کۆبوونەوەیەکی قەرەباڵخی دەوری مێزی نانخواردن دەبیندرا، ئەوکات ئیتاڵییەکان بە خستنەوەی منداڵی زۆر و خێزانی گەورە بەنێوبانگ بوون، هەر بۆیە ئیتاڵیا بە خواردنی خۆش و پەیوەندی کۆمەڵایەتی گەرموگوڕ ناسراوە.
 
ئێستا کێشەی کەمبوونەوەی دانیشتووان بەرۆکی ئیتاڵییەکانی گرتووە، ساڵی رابردوو لە بەرامبەر لە دایکبوونی حەوت منداڵ، 12 کەس مردوون، واتە لە بری ئەوەی دانیشتووانەکەی گەشە بکات، 179,000 کەس کەمی کردووە.
 
پاپا فرانسیس، پاپای ڤاتیکان دەڵێت، "لەم رۆژگارەدا، هێنانی منداڵ بۆ ژیان وەکو گوشار دەبینرێت. بەداخەوە ئەمە دیدگای نەوەی نوێیە. ئەوان لە ژینگەیەکی کۆمەڵایەتیدا دەژین کە پێکهێنانی خێزان وەکو کارێکی قورس دەبینن، لە بری ئەوە باشترە وەکو بەهایەکی کۆمەڵایەتی بیبینن و هەمووان پشتگیری بکەن."
 
لە ساڵی 2022دا تەنیا 392,600 منداڵ لە دایکبوون لە کاتێکدایە ساڵی 2021، 400,249 منداڵ لە دایکبوون. ساڵی 2022، نزمترین ئاستی تۆمارکردووە لە ساڵی 1861ەوە کە ساڵی دامەزراندنی وڵاتەکەیە.
 
لە ساڵی 2014ەوە، ئیتاڵیا یەک ملیۆن و 360 هەزار لە دانیشتووانەکەی کەمی کردووە، ئەم ژمارەیە یەکسانە بە دانیشتووانی شاری میلان کە دووەم گەورەترین شاری ئیتاڵیایە.
 
جۆرجیا میلۆنی، سەرۆکوەزیرانی ئیتاڵیا لەو بارەیەوە دەڵێت، "قەیران بزوێنەری کردار و بژارەکانە. تارادەیەکیش بزوێنەری بەرپرسیارێتییە. لە یەکەم رۆژی دەستبەرکاربوونمان، ئێمە منداڵ و دایک و باوکانمان خستووەتە هەرە لەپێشینەکان، ئێستا گرنگترین شت لای ئێمە بابەتی منداڵ دروستکردنە، ئەوەش دەکەین تاوەکو داهاتوومان هەبێت."
 
سێ هۆکاری سەرەکی ئیتاڵیای تووشی کێشەی دیمۆگرافیا کردووە. یەکەم، کاتێک کۆی قەرزەکانی وڵاتێک 300٪ کۆی بەرهەمی نێوخۆیی تێدەپەڕێنێت، ئەوکات خۆشگوزەرانی و گەشەی دانیشتووان پاشەکشە دەکات. ساڵی 2010، ئیتاڵیا ئەو رێژەیەی تێپەڕاند.
 
دووەم، ژمارەی بەتەمەنەکانی زۆرن، 25٪ـی دانیشتووانەکەی تەمەنیان لە 65 ساڵ بەرەو سەرەوەیە و 22 هەزار کەسیش تەمەنیان لە سەروو 100 ساڵە. جگە لەمانەش دانیشتووانەکەی تەمەندرێژن، بە شێوەیەک ساڵی 2022دا تەمەنی ئاسایی بۆ ژن و پیاو 82 ساڵ و شەش مانگ بووە. ساڵی 2050، 297 کەسی بەتەمەن بەرامبەر 100 کەسی خوار 15 ساڵ دەبێت ئەو تەمەنەش توانای خستنەوەی منداڵیان نییە و زیانیش بە دەستی کار دەگەیێنێت.
 
سێیەم، زۆریی ژمارەی پەناخوازان لەو وڵاتە، ساڵی رابردوو 229,000 پەناخواز لەو وڵاتە تۆمارکراون و ئێستا 8.6٪ـی دانیشتووانەکەی بیانین، کە دەکاتە زیاتر لە پێنج ملیۆن کەس.
 
ئێستا ژمارەی دانیشتووانی ئیتاڵیا 58 ملیۆن و 850 هەزار کەسن. حکومەتی ئیتاڵیا پێشبینیی دەکات، ئەگەر بەم شێوەیەی ئێستا بەردەوامبێت، لە ساڵی 2050 دانیشتووانەکەی بۆ 54 ملیۆن و 200 هەزار کەس و لە ساڵی 2070 بۆ 47 ملیۆن و 700 هەزار کەس کەم ببێتەوە.

 

بابەتی پەیوەندیدار

گۆڕانی کەشوهەوا هەڕەشە لە کۆنترین نیگاری مرۆڤایەتی دەکات
جیهان22-11-2026

گۆڕانی کەشوهەوا هەڕەشە لە کۆنترین نیگاری مرۆڤایەتی دەکات

مەکسیک گەورە مافیایەکی مادەی هۆشبەر دەستگیردەکات
جیهان22-11-2026

مەکسیک گەورە مافیایەکی مادەی هۆشبەر دەستگیردەکات

ترەمپ: رێککەوتنێکی هەمیشەیی لەگەڵ ئێران دەکەم و ئامادەشم کار لەگەڵ دیموکراتەکان بکەم
جیهان21-11-2026

ترەمپ: رێککەوتنێکی هەمیشەیی لەگەڵ ئێران دەکەم و ئامادەشم کار لەگەڵ دیموکراتەکان بکەم

پێشنیازەکان

ئەمەنەش ببینە