* نەسرین حەسەن
مارك توەین، نووسەری ئەمریكی لە بابەتێكدا نووسیویەتی، ئەگەر سەد مێروولەی رەش لەگەڵ سەد مێروولەی سوور كۆبكەیتەوە و بیانخەیتە نێو شووشەیەك و سەرەكەی قەپات بكەیت، بەلایانەوە زۆر ئاساییە، بەڵام ئەگەر شووشەكە بشڵەقێنی، ئەو كات مێروولەكان بێ یەك و دوو دەكەونە گیانی یەكدی و یەكدی دەكوژن. مێروولە رەشەكان مێروولە سوورەكان بە دووژمنی خۆیان دەزانن و مێروولە سوورەكانیش مێروولە رەشەكان. لە كاتێكدا دووژمنی سەرەكی ئەو كەسەیە كە شووشەكەی شڵەقاندووە. هەر ئەو بابەتە لە كۆمەڵگەدا هەیە، لەنێوان ئافرەت و پیاو، رەش و سپی، دین و زانست، پیر و گەنج. بۆیە بەر لەوەی شەڕ بكەین، دەبێ ئەم پرسیارە لە خۆمان بكەین كە ئایا كێ شووشەكەی شڵەقاندووە؟
هەشتی مارس! داوای لێبوردنت لێدەكەم كە ئەمڕۆ وەك ئافرەتێكی نووسەر ئاراستەی نووسینەكانم بۆ باسكردن لە جیاوازییەكان نییە و ناچمە بەرەیەكەوە، دەزانم من و پیاو هەردووكمان قسەمان بۆ گوتن پێیە، لە یەك شووشەداین، بەڵام لێكدوورین و لە هەمان كاتدا بۆ هەر كامەمان ژیان بە بێ ئەویتر بێ مانایە. هەردووكمان دوو كاراكتەری سەرەكین بۆ بەردەوامبوون لە ژیان، بەڵام راستییەكان لە روانگەی منەوە شتێكە و لە روانگەی ئەو شتێكی دیکەیە، لەكاتێكدا هەردووكمان لە روانگەی خۆمانەوە راستین. لەم رۆژەدا شانازی بە مێژووەكەت و ئەو هەوڵ و خەباتە پیرۆزانە دەكەم لەپێناو ئەوەی كە ببینرێم، گوێم لێ بگیرێت، رێز لە هەستەكانم بگیرێت و تواناكانم بە هەند وەربگیرێن و دەرئەنجامی زۆر باشی هەبووە، بەڵام وا هەست دەكەم كەوتووينەتە ململانێ لەگەڵ پیاودا كە ئەویش قوربانییەكی شاراوەی كۆمەڵگەیە، بەڵام لە بارودۆخ و پێناسەیەكی دیکە! ئەمڕۆ هەنگاوەكان خێراتر و دەرفەتەكان زیاترن. ئەمڕۆ یاسا قسە دەكات.
ئەمڕۆ بابەتی جیاوازیی رەگەزی لە قۆناخێكی دیکەدایە و پێناسەیەكی جیاوازتری هەیە! ئەمڕۆ جیهان لەژێر هەژموونی سیستمی تەكنەلۆژیای پێشكەوتووی ژیریی دەستكرددا ئاراستەیەكی دیکەی وەرگرتووە و گۆڕانكاری بەسەردا هاتووە. ئاراستەیەك كە هەموو مرۆڤێك بە سوودوەرگرتن لەو سیستمە نوێیە دەتوانێ كاریگەریی هەبێت. بابەتی سەربەخۆیی ئابووری، خۆپێگەیاندن و كاركردن لەسەر تواناكان، وەرگرتنی زانیاری لە هەر بابەتێك، بەشداریكردن لە كایە جیاوازەكانی كۆمەڵگە لە رێگەی تەكنەلۆژیای سەردەم، ئەو بابەتانەن كە ئەمڕۆ جیهان قسەی لەسەر دەكات، بێ جیاوازیی رەگەزی. ئەگەر جاران بەڕێوەبردن و سەركردایەتی وەك وشەیەكی پیاوانە پێناسە دەكران، بەڵام ئێستا لە ئاستی جیهاندا بەشێكی بەرچاوی ئافرەتان گەیشتوونەتە پۆستی بەڕێوەبردن و سەركردایەتیكردن، ئەمجارەیان نەك بە پێناسەیەكی پیاوانە بۆ سەركەوتن، بەڵكو بە لێهاتوویی خۆیان. بەرزبوونەوەی ئاستی هۆشیاری و ئەندامبوونيان لە كۆمەڵگەی تەكنەلۆژیا و زانست، كاركردن لەسەر دۆزینەوەی رۆڵ و پێگەی راستەقینەی خۆیان لە جیهاندا كە لەوانەیە لە داهاتوودا ئافرەتان هاوتەریب یان زیاتر لە پیاو ببنە سەركردەی سەركەوتووی شەپۆلی دووەم له گۆڕانكارییەكانی داهاتووى سەردەمی نوێدا.
بمبوورە هەشتی مارس، هەستدەكەم ئیدی دووبارەبوونەوەی وشەی پیاوسالاری و ژنسالاری باوی نەماوە، لە كاتێكدا جوانترین و پیرۆزترین وشە، مرۆڤسالارییە كە پێناسەی راستەقینەی ژیانی هاوبەشە. ئەمڕۆ كاتی ئەوە هاتووە بە دیدێكی دیکە لەو بابەتە بڕوانين. دەمەوێت من و پیاو ئاراستەكە بگۆڕین. ئەو شووشە شڵەقێندراوە بشكێنین و ئەو جیهانە بێسنوورە هەڵبژێرین كە چیدیکە نە من سوورم و نە ئەویش رەش.
* نەسرین حەسەن، رۆژنامەڤان و راوێژکاری خێزانی
* نەسرین حەسەن، رۆژنامەڤان و راوێژکاری خێزانی
