رووداو- بەغدا جاری یەكەم كە چوومە بەغدا، ساڵی 2009 بوو، تەقینەوەیەكی گەورە لەشوێنی كارەكەمان روویدا و زیاتر لە 250 كەسی كوشت و خودا ئێمەی لە مردن گەڕاندەوە. جاری دووەم 26/10/2014 و لەسەر داوەتی نووسینگەی بەڕێز دكتۆر فوئاد مەعسوم، سەركۆماری عێراق لەڕێی فڕۆكەخانەی بەغدا و بە ئۆتۆمبیلی گوللەنەبڕ گەیشتمە میوانخانەی سەرۆكایەتی كۆمار. بۆچی لەبەغدا بەرپرسەكان ناكوژرێن؟ ئەو پێنج رۆژەی لە بەغدا بووم، تەنیا لەنێوان دیوارە كۆنكرێتییەكاندا هاتوچۆم كرد و لە هەندێ شوێن پاش چەند مەترێك تێپەڕبوون لە بازگەیەیەك، دەگەیشتینە بازگەیەكی دیكە. بوونی ئەو هەموو بازگەیە، بۆ رێگری بووە لە خیانەت و كۆنترۆڵكردنی ئاسایشی ناوچەكە. لە بینینی دیوارە كۆنكرێتییەكان و سەدان بازگەی توندوتۆڵەوە، تێگەیشتم كە هیچ گرووپێكی تیرۆریستی بەئاسانی دەستی ناگاتە كاربەدەستانی گەورەی دەوڵەت، هەر بۆیە لەماوەی ساڵانی رابردوودا بەدەگمەن نەبێ، تەنیا خەڵكی ئاسایی بوونەتە قوربانیی تەقینەوەكان. پێدەچێت ئەو دیوارە كۆنكرێتی و هەزاران بازگە توندوتۆڵەی دەزگا ئەمنییەكان، ئامانج و سیاسەتی رێكخراوە تیرۆریستییەكانی عێراقی گۆڕیبێت و تەقینەوەكانی ئەم دواییەش، زیاتر بە دەرهاویشتەی ململانێی ناوخۆی شیعەكان لەلایەك و شیعە و سوننە لەلایەكی دیكە دادەنرێت. كاتێك باسی تەقینەوەی نێو شەقامەكانم دەكرد، یەكێك لە راوێژكارەكانی سەرۆكایەتی كۆمار گوتی "لەم كۆشكەی ئێمە بەدەگمەن فەرمانبەرێك هەیە ئەندامێكی خێزانەكەی یان بنەماڵەكەی لە تەقینەوە هەڕەمەكیەكاندا نەكوژرابێت". ئێوارەی رۆژی دووشەممە 27/10/2014 كاتێك بۆ داوەتێك چووینە دەرەوە، لەنزیك ئەو شوێنەی ئێمەی لێبووین، تەقینەوەیەك لەبەردەم دوو هۆتێل و لەنێو خەڵكی مەدەنیدا روویدا و بەهۆیەوە 8 كەس كوژراون و زیاتر لە 20 كەسی دیكە بریندار بوون. ئەستەمە بتوانیت چێژ لە میوانداری و خواردنێك ببینی كە دووكەڵی تەقینەوەیەكی گەورە لە نزیكتدا بەرز بێتەوە و دەنگی ئەمبۆلانس بێت و دڵنیاش بیت ئەو تەقینەوەیە خەڵكی كوشتووە. لە بەغدا هیچ شتێك تامی راستەقینەی خۆی نادات، نە دەوڵەتداری و سیاسەت، نە ژیانی رۆژانە، نە هونەر و سینەما و پیاسەی كەناری دیجلە، ئەوەی تامی راستەقینەی خۆی هەیە، ئازاری كوشتنە كە خاڵی هاوبەشی زۆربەی دانیشتووانەكەیەتی. ئاشتەوایی نیشتمانی لە ژووری تاریكدا دیداری یەكەمی بەڕێز سەركۆماری عێراق بە ئامادەبوونی زۆربەی دەزگا عێراقییەكان بەڕێوەچوو، سەركۆمار باسی ئەوەی كرد لە چەند مانگی داهاتوودا سوپاكەیان باشتر دەبێت بۆ رووبەڕووبوونەوەی داعش و زۆر وڵاتیش ئامادەیی خۆیان دەربڕیوە بۆ كۆمەكی ئەو سوپایە. ئەوەی سەرنجی منی راكێشا لە ناوهێنانی ئەو سەرۆك و دەوڵەتانەی دەستی هاوكاری بۆ عێراق درێژ دەكەن، ناوی عەبدولفەتاح سیسی، سەركۆماری میسر بوو، كە ئامادەیی هاوكاری دەربڕیوە بۆ دووبارە رێكخستنەوەی سوپای عێراق و كۆمەكی دەزگا ئەمنیەكان، ئەوە لەكاتێكدایە ئەو دەوڵەتە گەورەیە لەدوای بەهاری عەرەبییەوە ئارامی لەبەر بڕاوە. سەركۆمار باسی ئەوەی كرد كە دوای تەواوبوونی یادی موحەڕەم، سێ سەرۆكایەتییەكە (كۆمار- وەزیران- نوێنەران) كۆدەبنەوە بۆ تاوتوێكردنی كۆنگرەی ئاشتەوای نیشتمانی و پاشان لەگەڵ هەموو لایەنەكانی لەسەر هەمان پرس، كۆبوونەوە دەكەن. ئەو گوتی "ئەگەر بمانەوێت ئاشتبوونەوەی نیشتمانی سەركەوتوو بێت، دەبێت هەموو بە رۆحی ئاشتبوونەوە بەشداری كۆبوونەوەكان بین، ئەوەش ئالیەتی ئاشتبوونەوەیە، نەوەك لایەنێك بۆچوونەكانی خۆی لەچوارچێوەی ئەو پرۆسەیەدا بسەپێنێ". سەركۆمار رایگەیاند، لە چەند رۆژی داهاتوودا لەگەڵ لایەنە عێراقییەكان لەسەر دیاریكردنی ئالیەتی ئاشتبوونەوەكە كۆدەبینەوەو كۆبوونەوەكەش تەنها یەك رۆژ دەخایەنێت، بەیانییەكەی لەگەڵ سەرۆكی فراكسیۆنەكان و ئێوارەكەشی سێ سەرۆكایەتییەكە و گوتی "پرۆسەكە بە شەفافی بەڕێوەدەبەین و نایخەینە ژوورە تاریكەكان، ئەگەر شەفاف نەبێت، سەركەوتوو نابێت". كێشەی رۆژنامەنووسانی عێراقی زۆر لە كێشەكانی رۆژنامەنووسانی هەرێمی كوردستان زیاتر بوون، هەڵبەت ئەوەش رەنگدانەوەی كێشەی قووڵی تایفی و سیاسیی عێراقە كە چارەسەری ئاسان نییە. یەكێك لەو كەناڵانەی لە عێراقدا قەدەغە كرا (البغدادیە) بوو، سەرۆك مەعسوم لە كۆبوونەوەكەدا بەڵێنی پێدان چاوپێكەوتنێكی تەلەفزیۆنییان لەگەڵ بكات، ئەو بڕیارەش دوای ئەوە دێت كە سەرۆك مەعسوم، نوری مالیكی رانەسپارد بۆ پێكهێنانی حكومەتی نوێی عێراق و ئێستاش حەرامەكانی ئەو حەڵاڵ دەكات. لە پرۆسەی سیاسیی عێراقدا "هەندێك پێیانوایە ئەوەی هەیە پرۆسەی سیاسی نییە، بەڵكو كەڵەگایی سیاسییە و كێ دەستی بڕوات، دەستی ئەوانی دیكە دەبڕێت". هەست بە هیچ جۆرە هاوسەنگییەك ناكرێت، تەنانەت لە كۆبوونەوەی سەرۆك مەعسوم لەگەڵ بەڕێوەبەری دەزگاكانی عێراقیشدا هەستی پێدەكرا، یەكێك بە وشەی فەخامەت بانگی دەكرد ئەگەرچی گوتی ئەو وشەیە بەكارمەهێنن، گەنجێكی دەنگبەرزیش بە وشەی"تۆ"و پەنجە راوەشاندنەوە قسەی كرد كە نەدەگونجا لەگەڵ ئەدەب و ئەتەكێتی كۆبوونەوەكە. بەقسەكانیدا دیاربوو لەسەردەمی سەرۆكایەتی مالیكیدا زۆر ئازاریان دابوو. تێبینی ئەوەم دەكرد بەشێكی زۆری ئەو رۆژنامەنووسانە لەكاتی قسەكردنیاندا لەبری ئەوەی تەنیا سەیری بەڕێز سەرۆك مەعسوم بكەن، سەیری برادەرەكانی خۆیان دەكرد، وەك ئەوەی بیانەویت پەیامێك بەوان بگەیەنن. كەمێك بێدەنگی پێویستە لە كۆبوونەوەی دووەم لەگەڵ سەركۆماری عێراق، كە كۆبوونەوەیەكی بچووك و دۆستانە بوو، پێشنیازی ئەوەم بۆ سەرۆك كرد لەگەڵ هەموو فراكسیۆن و نوێنەرانی كورد لە بەغدا كۆببێتەوە و داوای كەمێك بێدەنگییان لێبكات، چونكە هێشتا گەمەی سەرەكی لەگەڵ حكومەتی بەغدا دەستی پێنەكردووە، بەشێك لەو نوێنەرانە لە میدیای كوردییەوە ئاڵای سپی و دۆڕانیان هەڵكردووە و باسی ئەوە دەكەن كە كورد ناتوانێت لەو یارییەدا براوە بێت. ئەم قۆناغە هی كارەو چوار ساڵی كاركردن لەپێش هەموو ئەو نوێنەرانەدایە، پێویست ناكات هەر لە ئێستاوە سەنگەری كار چۆڵ بكەن و بچنە سەنگەری قسەو قسەكەش نوقڵانە لێدانی دۆڕان بێت. بەڕێز سەركۆمار گوتی لەگەڵ هەموو لایەنەكان كۆدەبمەوە و لەوبارەوە قسەیان لەگەڵ دەكەم. داوای لە میدیاكارانیش كرد نەبنە هۆكاری زیاتر ئاڵۆزبوونی كێشەكانی نێوان هەرێم و بەغدا و پشتیوانی ئاشتەوایی نیشتمانی بكەن و گیانی خۆشەیستی بڵاوبكەنەوە، ئەو گوتی"هەموو لایەنە عێراقییەكان لە كوردستان خەڵكی تایبەتیان هەیە و رۆژانە زانیارییان بۆ دەگوازنەوە". سەركۆمار رەخنەی لە هەندێك لە پەرلەمانتارەكان گرت كە لەبری ئەوەی تێكەڵی لایەنەكانی دیكە بن و زانیاری كۆبكەنەوە، لەنێو خۆیاندا سەردەكەن بەیەكداو گوتی"نوێنەرانی خولی یەكەم باشترین نوێنەر بوون، زۆر جار ئەوەندە زانیاریمان لەسەر بەرامبەرەكانمان كۆدەكردەوە كاتێك دەچووینە كۆبوونەوەكان، پێش ئەوەی قسە بكەن، دەمانزانی چی دەڵێن و چ پلانێكیان هەیە". نوێنەرایەتی بە عەقڵی پەیامنێر بەغدا پایتەختی عێراق، هەزاران بارەگای دەوڵەتداری لێیە، حكومەتەكەی حەیدەر عەبادی پشتیوانییەكی گەورەی ناوچەیی و نێودەوڵەتی لەگەڵە، كورد بە پشكێكی كەم بەشداری ئەو دەوڵەتەی كردووە، خۆ ئەگەر ئەو نوێنەرانەش بە عەقڵی پەیامنێرەوە كار بكەن، كورد لە چوار ساڵی داهاتوودا دەستی لەبنی هەمانەكە بە بەتاڵی دەردەچێت. لەوەی تا ئێستا یەك كێشەی سەرەكی كورد لە بەغدا چارەسەر نەكراوەو شەو و رۆژ نوێنەرانی كوردیش خەریكی لێدوان بوون، تێدەگەین لەماوەی رابردوودا كورد بە عەقڵی پەیامنێرێك ئیشی كردووەو ئامانجی گەیاندنی هەواڵەكان بووە، هەڵبەت هەواڵەكانیش وەك هەواڵی میدیای حیزبی كە تەنیا چیرۆكە خۆش و باشەكانی خۆیان دەگوازنەوە. یەكێك لە وەزیرە كوردەكان قسەیەكی سەرنجڕاكێشی كرد و گوتی "لە كوردستان وادەزانن ئێمە شاندی دانوستانكاری كوردین و دەبێت لەسەر هەموو شتێك قیڕەقیڕ بكەین، بیریان چووە ئێمە وەزیری دەوڵەتێكی وەك عێراقین كە كوردستان بەشێكە لێی و دەبێت ئیش بۆ عێراق بكەین". دكتۆر فوئاد مەعسوم گوتی ئەم حكومەتە دەرفەتێكی باشی تێدایە بۆ كورد بۆ چارەسەركردنی كێشەكانی، چونكە ئەو وەزارەتانەی كێشەیان بۆ هەرێمی كوردستان دروست دەكرد، ئێستا یان بەدەست كوردەوەن یان لەدەستی دۆستی كوردن. گوتیشی "شەڕی داعش بەغدا و هەولێری لەیەكتری نزیك كردەوە".
.jpg&w=3840&q=75)
