DEVA Partisi’ Genel Başkanı Ali Babacan “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nı açıkladı. Açıklanan eylem planında "vatandaşlık" tanımı ve "anadilde eğitim"e ilişkin yer alan öneriler tartışmaya neden oldu. Rûdaw’a konuşan DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcılarından Mehmet Emin Ekmen Anayasanın 66’ncı maddesinde tüm kesimlerin kendisini daha iyi ifade edeceği bir formül önerdiklerini söyledi.
DEVA Genel Başkanı Ali Babacan’ın geçtiğimiz hafta açıkladığı “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nı siyasette büyük yankı buldu.
Açıklanan eylem planında anayasanın 66. maddesinin "tüm kesimleri kapsayacak" şekilde genişletilmesi ile Kürtçe dili önündeki engellerin kaldırılması siyasilerce en çok tartışılan konular arasında yer aldı.
DEVA Partisi’nin “Eğitim Eylem Planı” kapsamındaki Ana Dil Eğitimi ile ilgili maddelerinde ise, Anayasası’nın 42. maddesini değiştirerek “ortak ve resmi dil olan Türkçeye ek olarak eğitim ve öğretimde anadilinin kullanılması ve geliştirilmesi hakkını anayasal güvenceye kavuşturma” bulunuyor. Parti, anadilinde eğitimin önündeki engelleri kaldırmayı hedefliyor.
Altılı Masa’da yer alan DEVA Partisi’nin bu çıkışı seçim sürecinde masayı nasıl etkileyeceği de merak konusu oldu. Zira açıklama ardından 9 saat süren Altılı Masa toplantısında bu konuya ilişkin herhangi bir ima dahi yer almadı.
DEVA Partisi’nin “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nı ve yankıları yine Altılı Masa'nın plana tepkisini DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcılarından Mehmet Emin Ekmen’le konuştuk.
Ekmen partilerinin “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nda Anayasada bazı değişiklikler yapılmasını önerdiklerini belirtiyor. Ekmen özellikle 66’ncı maddeye ilişkin ise “Anayasanın 66’ncı maddesinin tüm kesimlerin kendisini daha iyi ifade edeceği bir şekilde formüle edilmesini öneriyoruz” diyor.
Kürtçe dilinin önündeki engellerin kaldırılmasına ilişkin ise DEVA Partisi’nin Genel Başkan Yardımcılarından Mehmet Emin Ekmen “Özgürlükçü bir çıta koyuyoruz. Eğitimin hangi oranda nasıl yapılacağına ilişkin model; uzmanların, ailelerin, öğrencilerin, devlet kurumlarının ve bütün paydaşların işbirliği ve müzakeresi ile ortaya çıkacaktır” şeklinde değerlendiriyor.
Altıncı Masa'nın tepkisi ve Ali Babacan'ın adaylık açıklamasının da değerlendirildiği DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Emin Ekmen'in Rûdaw'ın sorularına verdiği yanıtlar şöyle:
Rûdaw: DEVA Genel Başkanı Ali Babacan’ın geçtiğimiz hafta açıkladığı “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nında “Toplumsal barış ve eşitlik” yine anayasanın 66 maddesinin yeniden düzenlenmesi ve Kürtçe eğitim önündeki engellerin kaldırılması maddeleri özellikle çok konuşuldu. Bu açıklamalar ardından bölgede nasıl bir tepki aldınız?
Mehmet E. Ekmen: Partimizin “Temel İnsan Hakları Eylem Planı” Türkiye’de insan hakları, eşitlik ve demokrasi önündeki engellerin aşılmasına ilişkin hedeflerimizi içeriyor. Her kesimden çeşitli düzeyde tepkiler aldık. Eylem planımızda yer alan bazı maddeler bölgenin aslında yabancı olmadığı konular. Bu konular hakkında DEVA Partisi geçmişte de bir çok kez tutum aldı. Hem genel merkezimiz hem de Genel Başkanımız demokrasi, insan hakları, anadilde eğitim gibi konular ve bunlarla ilişkili güncel problemler hakkında zaten bir çok kez tutum almıştı. Bölgeden değişik parti, meslek, siyasi grupların bizi destekleyen yaklaşımları bizi elbette çok mutlu etti. Bizi destekleyen her kesimden insana teşekkür ediyoruz.
Rûdaw: “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nında bahsi geçen 66. maddenin yeniden düzenlenmesi konusu siyasetçilerin üzerine çok konuştuğu bir konu oldu. Yeniden düzenlemekten kasıt nedir? Nasıl bir formül öngörülüyor?
Mehmet E. Ekmen: Anayasanın 66’ncı maddesinin tüm kesimlerin kendisini daha iyi ifade edeceği bir şekilde formüle edilmesini öneriyoruz. Maddeyi “Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı ile ilgili esaslar dil, din, etnik köken, mezhep ve benzeri farklılıklar gözetilmeksizin kanunla düzenlenir” şeklinde öneriyoruz. Ancak şunu belirtmekte fayda var; bazı kesimlerin iddia ettiği gibi Türklük kavramına karşı bir öneri getirmiyoruz. Türklüğün karşısına Kürtlüğü de koymuyoruz. Tüm etnik kimlikleri ve farklılıkları kapsayan bir yaklaşım öneriyoruz.
Şuna dikkat çekmek isterim ki, herhangi bir kimliğe dair yeni yaklaşımlar ister etnik ister din alanına ait olsun, bir başka kimliğe karşı konumlandırma değildir. Tam aksi genişletici bir yaklaşımdır. Biz de 85 milyonun tamamını gözetiyoruz.
Rûdaw: Sayın Babacan açıklamasında Kürtçe eğitiminin önündeki engellerin kaldırılmasına da değindi. Bu engellerin kaldırılması için nasıl bir çözüm öngörüyorsunuz? Resmi ikinci dil olmasını öneriyor musunuz?
Mehmet E. Ekmen: Hayır, resmî dile ilişkin bir öneride bulunmadık. Kürtçe eğitim derken ikinci resmi dilden bahsetmiyoruz. Anayasamız Türkçenin yanı sıra İngilizce, Almanca, Fransızca gibi dillerde %100 eğitim hakkını tanınmakta ancak Kürtçe-Lazca-Arapça gibi dillerde %1 oranında dahi eğitim görülmesine izin vermemektedir. Biz resmi dilimiz Türkçenin yanısıra diğer dillerdeki eğitimlerin de serbestçe yapılabilmesini öneriyoruz. Anayasada bunun önünü açacak bir düzenlemeden bahsediyoruz. Özgürlükçü bir çıta koyuyoruz. Eğitimin hangi oranda nasıl yapılacağına ilişkin model; uzmanların, ailelerin, öğrencilerin, devlet kurumlarının ve bütün paydaşların işbirliği ve müzakeresi ile ortaya çıkacaktır. Türkiye’ye bir model dayatmaya hakkımız yok. Amacımız; tüm kesimlerin mutlu olacağı yeni bir formülasyondur.
Rûdaw: Ali Babacan’ın “Temel İnsan Hakları Eylem Planı”nını açıklaması ardından Altılı Masa 9 saatlik bir toplantı gerçekleştirdi. Ancak toplantı ardından yapılan açıklamada sayın Babacan’ın açıklamalarına ilişkin bir şey yansımadı. Altılı Masa sayın Babacan’ın bu önerilerini destekliyor mu?
Mehmet E. Ekmen: Sayın Babacan’ın açıklaması Altılı Masa’nın açıklaması olsaydı 6 partinin ortak imzası ile yapılırdı. Altılı masa, Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem’e geçiş için bir araya gelen ve ortak cumhurbaşkanı adayı hedefiyle yoluna devam eden partilerin ortak zeminidir. Bu zeminde asgari müşterekler esastır. Dolayısıyla masada yer alan her partinin bu konuda yaklaşımı farklı olabilir. Önerilerimize katılan partiler var, kesinlikle karşı olan partiler var. Bu konuda açıklamaları da oldu zaten. Yani “Temel Haklar Eylem Planı” altılı masanın değil DEVA Partisi’nin eylem planıdır. DEVA Partisi de önerilerinin arkasındadır. Her daim pozisyonunu savunacaktır, Meclis’te yeterli çoğunluğa ulaşırsa hayata geçirmek için çaba gösterecektir.
Altılı Masa’nın üzerinde uzlaştığı bir Anayasa metni de yayınlandı hatırlarsanız. O metin esas itibariyle sistem anayasal omurgasıydı. Aynı zamanda kayyımlardan parti kapatmaların zorlaştırılmasına kadar pek çok noktada uzlaşı sağladığımızı da o metinde görürsünüz. Altılı Masa’nın mutabakatı üzerinde her partinin ortaklaştığı metinlerdir.
Rûdaw: Son olarak sayın Ali Babacan Altılı Masa’nın desteklemesi halinde cumhurbaşkanı adayı olabileceğini söyledi. Sayın Babacan aday olacak mı?
Mehmet E. Ekmen: Sayın Babacan bir televizyon programında gelen bir soru üzerine, Altılı Masa’nın desteklemesi halinde aday olabileceğini söyledi. Önemli olan ortak adaydır. Çabamız; bir isim üzerinde uzlaşmaktır. Genel Başkanımız Ali Babacan da elbette aday gösterilmesi halinde Türkiye’yi layıkıyla yönetebilecek bir isimdir.
