Bağdat (Rûdaw) – Irak Yüksek Federal Mahkemesi, cumhurbaşkanının talebi üzerine anayasanın 56. maddesine ilişkin yaptığı yorumda, yeni parlamento için genel seçimlerin yapıldığı günün, eski parlamentonun yasal döneminin sona erdiği tarih olarak kabul edildiğini açıkladı.
Mahkeme, bu tarihten itibaren parlamentonun siyasi meşruiyetinin son bulduğunu ve aynı karar kapsamında hükümetin yetkilerinin de tam yetkiden geçici hükümet statüsüne indirildiğini bildirdi.
Mahkeme Başkanı Munzir İbrahim Hüseyin’in imzasıyla bugün yayımlanan resmi belgeye göre karar, Irak Cumhurbaşkanı Latif Raşid'in talebi doğrultusunda alındı ve 56. madde, parlamento seçimlerinden sonra yasama ve yürütme organlarının durumuna açıklık getirecek şekilde yorumlandı.
Mahkeme, “Parlamento genel seçimlerinin yapıldığı gün, yeni ve eski meşruiyet arasında bir ayrım çizgisidir” ifadelerine yer verdi.
Parlamento ve hükümetin durumu
Federal Mahkeme’nin kararına göre Irak Parlamentosu’nun, genel seçimlerin yapıldığı gün itibarıyla, yasal süresi, yasa çıkarma yetkisi ve hükümeti denetleme görevi sona ermiş sayılacak. Bu tarihten sonra parlamentonun gerçekleştirdiği tüm işlemler anayasaya aykırı ve yasa dışı kabul edilecek, hukuki sonuç doğurmayacak.
Bakanlar Kurulu: Hükümetin tam yetkisi sona erecek ve kabine “günlük işlerin yürütülmesiyle sınırlı yetkilere sahip geçici hükümet” statüsüne geçecek.
Geçici hükümetin yetki sınırları
Mahkeme kararında geçici hükümetin yapamayacağı işlemler açıkça sıralandı. Buna göre geçici hükümet şu icraatları yapamayacak:
“Uluslararası anlaşmalar ve sözleşmeler imzalamak, ülke üzerinde siyasi, ekonomik veya sosyal etkileri olan sözleşmeler yapmak, yasa tasarısı önermek, borç almak, devletin üst düzey görevlilerini atamak veya görevden almak, bakanlıkları ve devlet dairelerini yeniden yapılandırmak.”
Kararda, geçici hükümetin yalnızca ertelenemeyecek konularda ve devlet kurumlarının işleyişinin devamını sağlamak amacıyla gerekli kararları alabileceği vurgulandı.
Cumhurbaşkanının görev süresi
Irak Yüksek Federal Mahkemesi’nin ilgili kararında Cumhurbaşkanlığı makamına ilişkin bölümde, cumhurbaşkanının yürütme organının bir parçası olarak yeni parlamento toplanıp ilk oturumunu yapana kadar görevine devam edeceği belirtildi. Bu durumun Irak Anayasası’nın 72. maddesi uyarınca geçerli olduğu ifade edildi.
Irak Parlamentosu seçimlerinde özel oylama 9 Kasım 2025 Pazar günü, genel oylama ise 11 Kasım 2025 Salı günü yapılmıştı.
Irak Bağımsız Yüksek Seçim Komisyonu, ilk sonuçları 12 Kasım 2025 Çarşamba akşamı açıklamıştı.
