Bağdat (Rûdaw) - Bağdat’ta düzenlenen "Ortaklık ve Anayasa" temalı panelde, Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani’nin Erbil-Bağdat sorunlarının çözümüne yönelik "stratejik derinlik" vizyonu masaya yatırıldı. Iraklı siyasetçiler ve anayasa yazarları, krizin aşılması için anayasaya tam dönüş çağrısında bulundu.
Bağdat’taki Babel Otel’de, Al-Farahidi Diyalog ve Kalkınma Enstitüsü tarafından "Ortaklık ve Anayasa: Dönüşüm Dengelerinde İlişkinin Sabitleri" başlıklı bir panel düzenlendi.
Panelde, Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani’nin Erbil ve Bağdat arasındaki ilişkilerin düzeltilmesi ve Irak’ın bölgesel konumuna dair sunduğu vizyon, Iraklı seçkin siyasi ve akademik çevreler tarafından değerlendirildi.
Panele eski Parlamento Başkanı Mahmud el-Meşhedani, eski Başbakan Yardımcısı Salih el-Mutlak, eski Bakan Nassar el-Rubai ve Başbakanlık Kadın İşleri Danışmanı Ala Talabani gibi çok sayıda üst düzey isim katıldı.
"Bağdat, Kürdistan Bölgesi'nin stratejik derinliğidir"
Panelin açılışında konuşan siyasi araştırmacı Kefi Abdullah, Neçirvan Barzani’nin Erbil-Bağdat hattındaki krizleri aşmak için sunduğu temel felsefeyi hatırlattı.
Abdullah, "Sayın Neçirvan Barzani, Bağdat'ın Kürdistan Bölgesi için stratejik derinlik olduğunu; güçlü bir Erbil’in güçlü bir Bağdat, güçlü bir Bağdat’ın ise güçlü bir Erbil anlamına geldiğini her fırsatta dile getiriyor. Onun Bağdat ziyaretleri sadece birer protokol ziyareti değil, sorunların çözümünde doğrudan diyaloğu tek yol olarak gören açık bir mesajdır" dedi.
Araştırmacı Abdullah, anayasanın bir tarafın diğerine üstünlük kurma aracı değil, tüm bileşenlerin haklarını koruyan bir güvence olması gerektiğini vurguladı.
Meşhedani: "Kriz bir kader gibi 20 yıl sürmemeli"
Panelde söz alan Irak Parlamento eski Başkanı Mahmud el-Meşhedani, Erbil ile Bağdat arasındaki krizlerin "coğrafi bir kader" olarak görülmemesi gerektiğini belirterek, "Bu kriz 20 yıl sürmemeliydi. Siyasi irade olması durumunda sorunlar bir veya iki oturumda çözülebilir" ifadelerini kullandı.
Meşhedani, 20 yıldır bekleyen Petrol ve Gaz Yasası’nın çıkarılmamasının en büyük engel olduğunu belirterek Neçirvan Barzani’nin görüşleri yakınlaştırma rolüne övgüde bulundu.
Darraci: "Neden hâlâ anlaşılamıyor?"
Eski Sanayi Bakanı Muhammed Darraci ise anayasayı yazan siyasi güçlerin 20 yıldır devleti yönetmesine rağmen sorunların neden sürdüğünü sorguladı.
Darraci, bütçe yasası, 140. Madde, güvenlik dosyası, Peşmerge’nin statüsü ve petrol ihracatı gibi konuların anayasal çerçevede çözülmemesinin Irak’ın istikrarına zarar verdiğini belirtti.
Ala Talabani: "Sorunlar raflarda bekletilmemeli"
Irak Başbakanlık Danışmanı Ala Talabani, Erbil ve Bağdat arasındaki uzlaşı noktalarına yatırım yapılması gerektiğini savundu.
Talabani, "Özellikle hükümet kurma süreçlerinde ve bütçe görüşmelerinde sorunlar raflara kaldırılmamalı. Memur maaşları, Petrol ve Gaz Yasası ile 140. Madde için radikal ve kalıcı çözümler üretilmelidir" diyerek siyasi iradenin netleşmesi gerektiğini vurguladı.
Diyalog ve Anayasa vurgusu
Panelin sonunda katılımcılar, Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani’nin Bağdat, bölge ülkeleri ve Avrupa nezdindeki diplomatik ağırlığının Irak’ın uluslararası konumunu güçlendirdiğine dikkat çekti.
Al-Farahidi Enstitüsü yetkilileri, bu tür panellerin gerginlikten uzak, rasyonel çözümler üretmek için bir başlangıç olmasını hedeflediklerini belirttiler.
