Haber Merkezi - NATO ülkeleri olası savaş senaryolarına hazırlanırken, kamuoyunun bu tür durumlara yaklaşımı da mercek altına alındı. Riga Stradins Üniversitesi ile Riga Jeopolitik Çalışmalar Merkezi tarafından 2025 yılının eylül ve ekim aylarında yapılan geniş kapsamlı ankette, 20 NATO ülkesinden 31 binden fazla kişiye “Ülkeniz için savaşır mısınız?” sorusu yöneltildi.
Türkiye ilk sırada
Araştırma sonuçlarına göre “Ülkem için savaşırım” diyenlerin oranının en yüksek olduğu ülke yüzde 88 ile Türkiye oldu. Türkiye’yi yüzde 69 ile Arnavutluk, yüzde 66 ile İsveç, yüzde 64 ile Finlandiya ve yüzde 63 ile Karadağ ile Yunanistan izledi.
Listenin devamında ise yüzde 61 ile Norveç, yüzde 52 ile Litvanya ve yüzde 49 ile Polonya ile Slovenya yer aldı.
Yeni NATO üyeleri üst sıralarda
İlk beşte yer alan Finlandiya ve İsveç, NATO’nun en yeni üyeleri arasında bulunuyor. Finlandiya 2023’te, İsveç ise 2024’te ittifaka katıldı. Her iki ülke de Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırısının ardından uzun yıllardır sürdürdükleri tarafsızlık politikalarını terk ederek NATO üyeliğine başvurmuştu.
Araştırmada dikkat çeken bir diğer unsur ise ilk 10’da yer alan ülkelerin 6’sında zorunlu askerlik hizmetinin bulunması oldu.
Baltık ülkelerinde oranlar beklenenin altında
Rusya ile tarihsel gerilimleri bulunan Baltık ülkelerinde ise oranların görece düşük kaldığı görüldü. Litvanya yüzde 52 ile ilk 10’da yer alırken, Estonya’da bu oran yüzde 45, Letonya’da ise yüzde 37 olarak kaydedildi.
En düşük oranlar İtalya ve Slovakya’da
Araştırmaya göre “ülkem için savaşırım” diyenlerin oranının en düşük olduğu NATO ülkeleri yüzde 25 ile İtalya ve Slovakya oldu. Almanya’da bu oran yüzde 27, Hollanda’da yüzde 30, Macaristan ve Çekya’da ise yüzde 33 seviyesinde kaldı.
Riga Jeopolitik Çalışmalar Merkezi Direktörü Andžāns, Almanya ve İtalya’da düşük oranların, II. Dünya Savaşı’nın tarihsel etkileriyle bağlantılı olabileceğini belirtti. Andžāns’a göre bu ülkelerde vatandaşlar, benzer sorulara genellikle daha temkinli ve olumsuz yanıt veriyor.
ABD ve Kanada’da dikkat çeken sonuç
NATO’nun en güçlü üyelerinden ABD’de ise “ülkem için savaşırım” diyenlerin oranı yüzde 37 olarak ölçüldü. Donald Trump yönetimi döneminde NATO ile mesafeli bir politika izleyen ABD’de bu oranın görece düşük kalması dikkat çekti.
Trump’ın zaman zaman “51. eyalet” olarak nitelendirdiği Kanada’da ise bu oran yüzde 39 olarak kaydedildi.
Araştırma, NATO ülkeleri arasında güvenlik algısı, tarihsel deneyimler ve zorunlu askerlik gibi faktörlerin, vatandaşların savaş konusundaki tutumlarını doğrudan etkilediğini ortaya koyuyor.
