Haber Merkezi – Çağdaş Kürt sanatına odaklanan bağımsız ve üç dilli yayın platformu FIREZZ, Türkçe, Kürtçe ve İngilizce içeriklerle yayın hayatına başladı.
Adını Kürtçede “ayrık otu” anlamına gelen “firêz” kavramından alan FIREZZ, çağdaş Kürt sanatına ilişkin araştırma, eleştiri ve tartışmalara alan açmayı hedefliyor.
Platformun kurucuları arasında Ebru Ojen, Yonca Karakaş, Fatih Tan, Ahmed Kutlu ve Mahsum Çiçek yer alıyor. Kolektif, çağdaş Kürt sanatının giderek artan üretim hacmine rağmen, bu alandaki çalışmaları düzenli olarak belgeleyen ve farklı coğrafyalardaki sanat pratiklerini bir araya getiren yayın mecralarının sınırlı olduğuna dikkat çekiyor.
Kolektif tarafından yapılan açıklamada, sanatçılar hakkında kataloglar, sergi metinleri ve çevrimiçi içeriklerin bulunduğu ancak bunları ortak bir bağlamda buluşturan platformların yetersiz olduğu belirtildi.
Açıklamada, Kürt sanatına ilişkin bilgi üretiminin büyük ölçüde sergiler ve dönemsel projeler üzerinden şekillendiği, sanatçıların görünürlüğünün ise çoğu zaman bu etkinliklerle sınırlı kaldığı ifade edildi.
“Dolaşım ağı eksikliği dikkat çekiyor”
Açıklamada ayrıca Türkiye, Irak, İran, Suriye ile Avrupa, Amerika ve Asya'nın çeşitli bölgelerinde faaliyet gösteren Kürt sanatçılar arasında düzenli ve sürdürülebilir bir dolaşım ağının bulunmadığı vurgulandı.
Bu durumun, eleştirel yazılar ve araştırmaların yaygınlaşmasını zorlaştırdığı belirtilirken, geçmiş ve güncel sanat üretimlerini kayıt altına alacak kapsamlı bir arşiv altyapısının da yeterince gelişmediği kaydedildi.
Kolektife göre, söz konusu eksiklikler sanatçılar arasında iş birliği imkanlarını sınırlandırırken, Kürt sanatının tarihsel sürekliliğinin ortaya konulmasını ve eleştirel bilgi birikiminin gelişmesini de engelliyor.
“Kürt sanatının tarihi yeterince yazılmadı”
FIREZZ kolektifi, çağdaş Kürt sanatının tarihinin henüz yeterince kayıt altına alınmadığını da savunuyor. Birçok sanatçı, sanat inisiyatifi ve sergiye ilişkin bilgi ve belgelerin kişisel arşivlerde veya erişimi sınırlı kaynaklarda dağınık halde bulunduğu belirtiliyor.
Açıklamada, bu parçalı hafızanın yeni kuşakların sanatsal geçmişleriyle bağ kurmasını zorlaştırdığı ve çağdaş Kürt sanatının bütünlüklü biçimde değerlendirilmesinin önünde engel oluşturduğu ifade edildi.
Eleştirel tartışmalar için alan oluşturmayı hedefliyor
Kolektif, Kürt sanatına ilişkin tartışmaların çoğunlukla kimlik ve temsil ekseninde yürütüldüğünü, buna karşın estetik, performans, ses, dijital kültür, küratöryel pratikler ve sanat teorisi gibi alanların yeterince görünür olmadığını belirtiyor.
FIREZZ’in temel hedefleri arasında çağdaş Kürt sanatını belgelemek, dağınık arşivleri görünür kılmak, sanatçılar ile araştırmacılar arasında yeni bağlantılar kurmak ve eleştirel tartışmaları teşvik etmek yer alıyor.
Platform, yalnızca Kürt sanatını tanıtmayı değil, aynı zamanda çağdaş Kürt sanatının üretim, dolaşım, tartışma ve arşivlenme koşullarının güçlendirilmesine katkı sunmayı amaçlıyor.
