Erbil (Rûdaw) - ABD Başkanı Donald Trump’ın eski danışma kurulu üyesi ve uluslararası ilişkiler uzmanı Gabriel Soma, İran-ABD savaşındaki son durumu değerlendirdi. Soma, "İran’da artık bir liderlik kalmadı, rejim fiilen değişti" dedi.
Rûdaw TV bültenine konuk olan a konuşan Ortadoğu uzmanı Gabriel Soma, ABD’nin İran’a yönelik operasyonlarının sadece askeri tesislerle sınırlı kalmadığını, rejimin karar alma mekanizmalarını tamamen felç ettiğini savundu.
"Lider kadrosu yok edildi"
İran yönetiminin üst kademelerinin operasyonlarda hedef alındığını belirten Soma, "İran’da şu an bir liderlik mekanizması yok. En üst düzey yetkililer etkisiz hale getirildi. Bu, İran’da rejimin aslında çoktan değiştiği anlamına geliyor. Devrim Muhafızları’nın komuta kademesi, deniz ve hava kuvvetleri tamamen ortadan kaldırıldı. İran’ın elinde artık uçacak savaş uçağı kalmadı" ifadelerini kullandı.
"450 kilogram zenginleştirilmiş uranyum teslim edilmeli"
Trump’ın en büyük önceliğinin İran’ın nükleer kapasitesini sıfırlamak olduğunu vurgulayan Soma, masadaki şartlara ilişkin şu bilgileri verdi:
"İran nükleer silah üretmeye çok yaklaştığı bir noktada vuruldu. Şu an ellerinde yaklaşık 450 kilogram zenginleştirilmiş uranyum bulunuyor. Başkan Trump, bu uranyumun derhal ABD’ye ya da düşman olmayan üçüncü bir ülkeye teslim edilmesini şart koşuyor. Nükleer tesisler ve balistik füze üretim merkezleri büyük oranda imha edildi."
"Trump tam teslimiyet istiyor"
Soma, ABD’nin İran’a sunduğu 15 maddelik planın aslında bir "teslimiyet belgesi" olduğunu savunarak şunları ekledi:
"Trump bu sorunu tamamen kökten çözmekte kararlı. Eğer İran şartlara uymazsa, Trump şimdiye kadar görülmemiş askeri tedbirleri devreye sokacaktır. Bölgeye 3 bin 500 deniz piyadesi daha ulaştı, toplamda 50 bin askerimiz orada. Kara harekatı seçeneği hala masada ve Trump gerekirse Amerikan askerlerini İran topraklarına sokarak bu bölgeleri tamamen kontrol altına alacaktır."
"Ekonomi ve vekil güçler çöküşte"
İran ekonomisinin savaşın yükü altında ezildiğini belirten Gabriel Soma, İran Riyali’nin tarihsel değer kaybına dikkat çekti.
Soma, "Şah döneminde 1 dolar 6 riyal iken, bugün bu rakam milyonlarla ifade ediliyor. Halk büyük bir sefalet içinde. Ayrıca İran’ın bölgedeki Hizbullah, Husiler ve Irak’taki milis gruplar gibi 'vekil güçleri' de artık fonlanamaz ve yönetilemez durumda. Trump, bu terör ağlarının tamamen tasfiye edilmesini istiyor” yorumunu yaptı.
Soma’ya göre İran’ın önünde iki seçenek var: Ya Trump’ın iradesine tamamen boyun eğerek silahsızlanmayı kabul etmek ya da askeri ve ekonomik olarak tarihten silinmek.
6 Nisan’da dolacak olan diplomatik mühlet, bu sürecin nihai rotasını belirleyecek.
.webp&w=3840&q=75)
