Erbil (Rûdaw) - Bağdat yönetimi, Kürdistan Bölgesi'nden petrol alımının yeniden başlatılması ve Türkiye’nin Ceyhan Limanı üzerinden sevkiyat sürecinin belirlenmesi için Erbil’e resmi bir heyet gönderdi.
Irak Petrol Bakanı Hayyan Abdulghani, bugün Irak Resmi Haber Ajansı’na yaptığı açıklamada, Petrol Bakanlığı’ndan bir heyetin Erbil’e gittiğini belirtti.
Heyetin, ihracat işleriyle ilgilenen bakan yardımcısı, hukuk ve ekonomik departmanlar ile petrol pazarlama şirketi (SOMO) yetkililerinden oluştuğunu aktaran Abdulghani, görüşmelerin Kürdistan Bölgesi’nden petrol alımı ve Türkiye’nin Ceyhan Limanı üzerinden sevkiyat süreci üzerine olacağını ifade etti.
Bakan Abdulghani, Kürdistan Bölgesi Doğal Kaynaklar Bakanı Kemal Muhammed ile de bu konuda temas kurulduğunu belirterek, heyetin petrol sevkiyat mekanizması konusunda görüşmelerde bulunacağını söyledi.
Bütçe yasası yürürlüğe giriyor, 60 gün içinde petrol fiyatı belirlenecek
Irak bütçe yasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte petrol sevkiyat sürecinin de başlaması bekleniyor. Bütçe yasası Irak Resmi Gazetesi’nde yayımlandıktan sonra yürürlüğe girecek ve Kürdistan Bölgesi’nden petrol ihracatı için belirlenen 60 günlük süre işlemeye başlayacak.
Bu süre zarfında uluslararası bir danışmanlık firması, sevkiyat için belirlenen petrol fiyatı üzerinde çalışmalar yürütecek.
Günlük 300 bin varillik petrol sevkiyatı planlanıyor
Irak Petrol Bakanlığı yetkililerine göre, sevkiyat süreci ilk etapta günlük 100 bin varil ile başlayıp, kademeli olarak 300 bin varile kadar çıkacak. Bütçe yasasında belirlenen miktar ise günlük 400 bin varil. Ancak Irak, OPEC+ anlaşmaları nedeniyle petrol üretiminde sınırlamalarla karşı karşıya olduğu için Kürdistan Bölgesi’nden günlük en fazla 300 bin varil petrol alabileceğini açıkladı.
Kürdistan Bölgesi’nin iç tüketimi için günlük 100 bin varil ayrılacak
Mevcut plana göre, Kürdistan Bölgesi günlük 100 bin varil petrolü iç tüketim için ayıracak.
Irak Parlamentosu Maliye Komitesi üyesi Cemal Koçer, Kürdistan Bölgesi’nin günlük 400 bin varil petrol teslim etmeye hazır olduğunu Bağdat’a resmi olarak bildirmesi gerektiğini belirtti.
Koçer, teslim edilen petrol miktarının 300 bin varilin altına düşmesi durumunda, bütçeden Kürdistan Bölgesi’ne ayrılan payın kesilmemesi gerektiğini ve bu konunun Irak Petrol Bakanlığı’nın sorumluluğunda olduğunu ifade etti.
Irak bütçe yasasının onaylanması ve petrol sevkiyat süreci
Irak Parlamentosu, 2 Şubat 2025’te üç yıllık bütçe yasasının ilk revizyonunu onayladı. Bütçe yasasının 12. maddesinin birinci fıkrasının (C) bendinde değişiklik yapılarak yeni bir düzenleme getirildi. 18 Şubat 2025’te Irak Resmi Gazetesi’nde yayımlanan bütçe yasası, resmi olarak yürürlüğe girdi.
Bütçe yasasında Kürdistan Bölgesi’nin petrol üretimi, sevkiyatı ve teslimatı için varil başına 16 dolarlık bir maliyet belirlendi. Ancak petrol fiyatı konusunda nihai karar, 60 gün içinde uluslararası bir danışmanlık firması tarafından belirlenecek.
Irak Parlamentosu Hukuk Komitesi üyesi Dara Sekanyani, bütçe yasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte Kürdistan Bölgesi ve Bağdat’ın uluslararası danışmanlık firması aracılığıyla petrol fiyatı üzerinde bir uzlaşıya varması gerektiğini vurguladı.
Sekanyani, Kürdistan Bölgesi’nden petrol teslim sürecinin de bu uzlaşının ardından başlayacağını belirtti.
Diğer taraftan, dün Türkiye Dışişleri Bakan Yardımcısı Ayşe Berris Ekinci ve beraberindeki heyet, resmi temaslarda bulunmak üzere Kürdistan Bölgesi’ne gelmişti.
Heyetin, Kürdistan Bölgesi yetkilileriyle enerji ve petrol ihracatı konularını ele alacağı bildirildi.
Bağdat ve Erbil arasındaki teknik engeller
Geçtiğimiz hafta Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin Bloomberg’e yaptığı açıklamada, Irak’ın Kürdistan Bölgesi Hükümeti ile yaşanan teknik sorunları çözmek için çalıştığını ve boru hatlarının yeniden petrol sevkiyatına başlaması için çaba gösterdiğini belirtmişti.
İhracatın durdurulmasının ekonomik etkileri
25 Mart 2023'te, Kürdistan Bölgesi ve Kerkük’ten Ceyhan Limanı’na giden Irak-Türkiye petrol boru hattı üzerinden günlük 450 bin varilden fazla petrol ihracatı durdurulmuştu.
Bu karar, Paris’te Uluslararası Tahkim Mahkemesi’nin, Türkiye’nin Kürdistan Bölgesi’nden Irak Federal Hükümeti’nin onayı olmadan petrol ihraç etmesinin 1973 tarihli anlaşmayı ihlal ettiğine hükmetmesinin ardından alınmıştı.
Petrol ihracatının durdurulması Irak için yeni bir sorun yaratıyor. Irak, OPEC düzenlemelerine göre petrol üretimini belirli bir seviyede tutmak zorunda. Petrol ihracatının yeniden başlaması bu dengeyi etkileyebilir.
Son 22 aydır, Kürdistan Bölgesi’nden günlük 400 bin varil ve Kerkük’ten 75 bin varil petrolün ihracatı durmuş durumda. Geçtiğimiz aralık ayında Kürdistan Petrol Endüstrisi Birliği (APIKUR) Sözcüsü Miles Caggins, Irak-Türkiye boru hattının kapalı kalmasının Kürdistan Bölgesi’ne 23 ila 24 milyar dolarlık ekonomik zarar verdiğini açıklamıştı.
.jpg&w=3840&q=75)