Calais (Rûdaw) – Manş Denizi'nde en az 27 göçmenin hayatını kaybettiği bot faciasından sağ kurtulan Somalili Muhammed İsa Omar, botta bulunanların çoğunun “Kürt” olduğunu söyledi.
23 Kasımı 24 Kasıma bağlayan gece Fransa’dan İngiltere’ye geçmek isteyen göçmenleri taşıyan bot, Manş Denizi’nde battı. Facianın ardından 27 kişinin cesedine ulaşıldı.
Batan bottan Kürt göçmen Muhammed Halid İbrahimzade ile birlikte Somalili göçmen Muhammed İsa Omar sağ kurtuldu.
Rûdaw muhabiri Zinar Şino, Omar ile o geceyi konuştu:
Rûdaw: İsminizi söyleyebilir misiniz?
Muhammed İsa Omar.
Rûdaw: Nerelisiniz?
Somali.
Rûdaw: Manş Denizi’nde yola çıktığınızda saat kaçtı?
Akşam saat 22:00 gibi.
Rûdaw: Botta kaç yolcu olduğunu biliyor musunuz, bana bir sayı verebilir misiniz?
Herkes yüzünü kapatmıştı, tam olarak sayının kaç kişi olduğunu bilmiyorum.
Rûdaw: Batmadan önce suda ne kadar yol aldınız?
Yaklaşık 3.5 saat.
Rûdaw: İlk olarak nerede İngiliz ve Fransız sahil güvenliği ile iletişime geçtiniz?
İlkin İngiliz sahil güvenlik polisi ile bağlantı kurduk. Bize konum gönderin dediler ama sonra bize yanıt vermediler. Daha sonra bot battı ve arama imkanımız olmadı. Tüm yolcular suya düştü. Bot İngiliz karasularında battı.
Rûdaw: İngiliz karasuları mıydı?
Evet, İngiliz sularındaydık.
Rûdaw: Daha sonra kim yardımınıza yetişti?
Daha sonra kimse gelmedi, herkes bir bir boğuldu. Ben 12 saat suda kaldım, yüzdüm.
Rûdaw: Seninle başka kim kurtuldu?
Iraklı biri ile yalnızca ben.
Rûdaw: İsmini biliyor musun?
Sanırım onun da adı Muhammed’di.
Rûdaw: Adaşın mıydı?
Evet, adaşımdı.
Rûdaw: Muhammed’i ne zaman gördün?
Epeyce yüzdükten ve yorgun düştükten sonra hastanede gördüm, diğer 31 kişinin öldüğünü öğrendim.
Rûdaw: Sizinle birlikte yolculuk yapanların nereli, hangi ülkeden olduklarını biliyor musun?
Çoğu Kürt’tü. 4 Etiyopyalı ve sanırım 2 Mısırlı.
Rûdaw: Fransız sahil güvenliği 12 saat sonra mı ulaştı size?
Evet, 12 saat sonra Fransa sahil güvenliği ulaştı, İngilizler gelmedi.
Rûdaw: Sahil güvenlikle kim bağlantı kurdu?
Boğulanlardan biri.
Rûdaw: Yaşını ve yüzünü hatırlıyor musun?
22 veya 23 yaşındaydı, çok iyi İngilizce konuşuyordu.
Rûdaw: İngilizlerle mi, Fransızlarla mı bağlantı kurdunuz?
İngilizler bağlantı kurduk ama sonra bize cevap vermediler.
Rûdaw: Fransızlarla iletişime geçtiniz mi?
Evet, onlar da 12 sata sonra geldiler.
Rûdaw: Bacağındaki bir yanık mı, sakatlık mı?
Bu deniz ve benzin yüzünden oldu. 12 saat suda kaldım, o yüzden derim yandı.
Rûdaw: Neden yüzünün ekranlarda görünmesini istemiyorsun?
İstemiyorum
Rûdaw: Muhammed ve senden başka kimsenin kurtulamadığından emin misin?
Evet, sadece ikimiz kurtulduk, diğerleri boğuldu.
Rûdaw: Daha sonra hastanede polisle konuştuğunda, sana gösterilenlerin resimlerini tanıdın mı?
Çoğunun resimlerini gördüm, bana sadece iki kişinin kurtulduğunu söylediler.
Rûdaw: Resimlerini görsen tanır mısın?
Botta bulunan gruptakilerin hepsi ile burada tanıştık. Ormanlık alanda ve akşamdı. Kimse doğrudan diğerini tanımıyordu. Beşer beşer yürüyorduk, daha sonra kıyıda bir araya geldik. Sonra hemen birlikte bota bindik.
Rûdaw: Muhammed kardeş, bana biraz ayrıntılardan bahsedebilir misin? Ne zaman yola çıktığınız, bota binmeden önce nereden geldiniz?
Dunkirk’ten yola çıktık, 3 saat yürüdük. Daha sonra kıyıya vardık, 4 kişi botun yanında bizi bekliyordu. Daha sonra binip yola çıktık.
Rûdaw: Yani siz otobüsle yolculuk etmediniz?
Hayır, biz yürüdük.
Rûdaw: Diğerleri de sizinle birlikte mi yürüdü, yoksa sadece sizin grup muydu?
Hayır, sadece bizim gruptu.
Rûdaw: Olaydan önce ne kadar denizde yol aldınız?
Olay yola çıktıktan 3, 3.5 saat sonra oldu. Bot su almaya başladı. Sonra yavaş yavaş dolmaya başladı. Yarım saat içerisinde bot batmaya başladı.
Rûdaw: Yolcular bağırıyor muydu?
Evet, bottakilerin hepsi bağırıp yardım istiyordu. Bir ceketimiz vardı, telefonlarımızı üzerine koymuştuk. Hem Fransızları, hem de İngilizleri aradık. Daha çok İngilizlerle bağlantı kurduk. İmdat çağrısında bulunduk. Bizden konum istediler. Saha sonra artık fırsatımız olmadı, telefonlar düştü ve insanlar boğuldu.
Rûdaw: Peki konum gönderebildiniz mi?
Konum gönderin dediler daha sonra bot battı.
Rûdaw: İngilizler sesinizi alabiliyor muydu?
Evet, sesimizi duyuyorlardı, bize yabut verdiler. İki defa aradık, bir defa da değil.
Rûdaw: Sizi ilk kim kurtarmaya geldi?
Fransa sahil güvenlik ekipleri. Ama ondan önce bir balıkçı teknesi bizi gördü. Onlar sahil güvenliği aradı ve geldiler.
Rûdaw: Hastanede ne kadar kaldın?
Ben iki gün hastanede kaldım.
Rûdaw: Bu olayın ardından nereye gitmek istiyorsun?
Şimdi aklımda bir yere gitme gibi bir plan yok. Yeniden doğmuş gibiyim. Şimdilik bağım ağrıyor, ayağımda ağrı var, yürüyemiyorum. Gördüğün gibi tekerlekli sandalyedeyim, bir daha böyle bir macereya girmek istemiyorum.
Ne İngiliz, ne de Fransızlar yardıma koştu
Faciadan kurtulan diğer kişi olan 21 yaşındaki Kürt genç Muhammed Halid İbrahimzade, Rûdaw’a verdiği özel bir röportajda, ne İngiliz ne de Fransız dahil güvenliğin yardıma koşmadığını, hayatını kaybeden 31 kişinin birer birer boğulmasını izlediğini anlatmıştı.
Yine Rûdaw İngilizce servisinin ulaştığı ve facia gecesi Facebook üzerinden teknedeki iki akrabası ile iletişim kurarak konumlarını canlı takip eden Taha (gerçek adı değil) da, göçmenlerin İngiliz sularına ulaştığını, yardım talep ettiğini ancak İngilizlerin buna kayıtsız kaldığını söyledi.
İngiliz Dışişleri Bakanlığının yanıtı
Rûdaw İngilizce servisi, e-posta üzerinden İngiliz Dışişleri Bakanlığı ile Denizcilik ve Sahil Güvenlik Ajansı'na olay gecesi acil durum çağrısı yapıp yapmadıklarını sordu.
İngiliz hükumeti adına yanıt veren İçişleri Bakanlığı’nda kıdemli bir iletişim görevlisi Patrick Dinham, olayın Fransız karasularında gerçekleştiğini söyledi.
Dinham, iddiaların "tamamen gerçek dışı" olduğunu savunarak, “Buradaki yetkililer, olayın Fransız karasularında meydana geldiğini doğruladılar. Bu yüzden kurtarma çalışmalarına öncülük ettiler. Yine de uyarı alır almaz arama ve kurtarma görevini desteklemek için helikopter hazırladılar” dedi.
Patrick Dinham ayrıca Rûdaw’a konu hakkında İngiliz Denizclik Sahil Güvenlik Ajansı ile temasa geçmesini tavsiye etti.
İngiliz Sahil Güvenlik Ajansı’na, “olay gecesi bir imdat çağrısı alınıp alınmadığı, bu konuda bir araştırma olup olmadığı” soruldu. Ancak ajans e-postaya henüz yanıt vermedi.
“İngiliz karasularında boğulduk”
Facianın canlı tanığı Muhammed İbrahimzade, teknenin İngiliz sularına ulaştığından emin olduğunu söyledi.
İbrahimzade, “İngiliz polisi bize yardım etmedi ve Fransız polisi de 'İngiliz sularındasınız gelemeyiz' dedi" diye sözlerini yineledi.
İngiltere’nin kendilerine yardım etmesi gereken taraf olduğunu vurgulayan Kürt göçmen, Bizi kurtarmalıydılar. Çünkü onların [İngiliz] karasularında boğulduk" dedi ağlayarak ve "Bize yardım etmediler, bizim için hiçbir şey yapmadılar" diye ekledi.
Rûdaw, göçmen teknesinin yolculuğunu, o gece teknede bulunan iki kişiyle temas halinde olan Taha’nın ve hayatta kalan İbrahimzade’nin ifadelerini bir araya getirdi.
