ÖZEL RÖPORTAJ - Mehdi Ali: Hama'da 700 bin Kürt var

Nalin Hesen

Hama'nın Kürt Aşiretleri lideri Mehdi Ali, Suriye'nin Hama ilinde 700 bin Kürt bulunduğunu ancak durumlarının kötü olduğunu söyledi.

Mehdi Ali'nin verdiği bilgilere göre, Humus'ta da 70 bin Kürt yaşıyor. Ali, "Biz Kürdüz ve Kürt olmaktan gurur duyuyoruz, ancak önceki yönetim nedeniyle Kürt olduğumuzu söylemek zordu" dedi.

Hama ili ve Suriye'nin orta bölgesinde on binlerce Kürt ailesinin yaşadığı belirtiliyor. Mehdi Ali, Kürtlere yapılan baskı ve zulme değinerek şunları söyledi:

"İç bölgelerdeki Kürtler üçüncü veya dördüncü sınıf vatandaş muamelesi görüyordu, tarihte verdiğimiz kurbanlarımıza rağmen. Başkan Mesud ve Mazlum Abdi'nin birleşmesini umuyorum ki onlarla gurur duyalım ve güçlü kalalım."

Ali, Hama'da 14 Kürt aşireti bulunduğunu ancak Kürtçe konuşmanın az olduğunu belirterek şöyle konuştu:

"Bazı kırsal köylerde Kürtçe konuşuluyor ancak Suriye'nin iç bölgelerindeki Kürtlerin çoğu önceki yönetim nedeniyle Araplaştırılmış Kürtler haline geldi."

Şeyh Mehdi El-Ali, Hama ve çevresi ile orta bölgelerde yaşayan Kürtlerin dini lideri olarak bilniyor. Hama’ya bağlı Sahil El-Gab bölgesinden olan Şeyh Mehdi El-Ali, Rûdaw'a konuştu.

Rûdaw: Rûdaw ekranlarından size hoş geldiniz diyoruz. Başlangıçta, atalarınızın Hama şehrine nasıl ulaştığını ve bölgedeki Kürt varlığının tarihini öğrenmek istiyorum.

Mehdi Ali: Kürtler atamız Selahaddin Eyyubi döneminden beri buradalar ve gerçekten biz binlerce yıldır buranın asıl sahipleriyiz.

Rûdaw: Şu anda Hama şehrinde ve genel olarak orta bölgede Kürtlerin sayısı ne kadardır?

Mehdi Ali: Hama ve çevresinde yaklaşık 700 bin, Humus bölgesinde de yaklaşık 70 bin kişi var.

Rûdaw: Hama ilindeki Kürt köylerinin sayısı ne kadar ve özellikle nerede bulunuyorlar?

Mehdi Ali: Çöl bölgesindeki köylerin çoğunluğu tamamen Kürt'tür ve Kürt nüfusu tüm köylerde karışıktır. Köylerin çoğunda kısmi Kürt nüfusu vardır ve Hama şehrinde nüfusun yaklaşık yüzde 65-70'i Kürt'tür.

Rûdaw: Kendilerini Kürt olarak tanımlıyorlar mı?

Mehdi Ali: Elbette.

Rûdaw: Yoksa kökenleri Kürt olup şu anda kendilerini Kürt olarak tanımlamıyorlar mı?

Mehdi Ali: Hayır hayır, biz Kürdüz ve Kürt olmaktan gurur duyuyoruz, ancak önceki yönetim nedeniyle Kürt olduğumuzu söylemek zordu.

Rûdaw: Hama ilinin yerel yönetim kurumlarında görev alıyor musunuz?

Mehdi Ali: Kimse bizimle istişare etmedi. Şu an hayır.

Rûdaw: Şam'da düzenlenecek ulusal diyalog konferansına katılmaya davet edildiğinize dair haberler var, bu doğru mu?

Mehdi Ali: Bize herhangi bir şey ulaşmadı.

Rûdaw: İki gün önce Humus ilinde gerçekleşen istişare toplantısına katıldınız mı?

Mehdi Ali: Hayır, kimse bizi davet etmedi.

Rûdaw: Kastım, Humus ilindeki Kürt aşiretleri katılmadı mı?

Mehdi Ali: Kimse katılmadı, hayır katılmadılar.

Rûdaw: Sahel El-Gab'da yaşadığınız için, bölgenizdeki güvenlik ve hizmet durumu, Sahel El-Gab'daki Kürt köylerinde nasıl?

Mehdi Ali: Bu aşamada güvenlik durumu çok iyi. Başlangıçta köyler tüm bileşenleri ve renkleriyle karışık olduğu için büyük bir karmaşa vardı, ancak Operasyon Heyeti veya İdaresi'nin gelmesinden sonra durum yüzde 95 oranında kontrol altına alındı. Yaşam koşulları çok çok zor. Halkın durumu çok kötü ve bu bir geçiş dönemi. Şüphesiz bu dönem zor olacak. Biz iç bölgedeki Kürtler olarak, yani orta bölge olarak, ve ben şahsen Halep Kürtleri, Halep'in bir kısmı ve Halep ağaları ile birlikte, Suriye'nin içindeki Kürtlerle bir ittifak kurduk. İnşallah sadece Suriyeli olacağız, Suriye'ye hizmet edenlerle birlikte olacağız.

Herkesin Suriyeli olarak katılmasını ve yabancılarla kendi halkımıza karşı güçlenmemeyi umuyoruz. Hep birlikte çalışmayı umuyoruz ve ayrıca Cezire'deki Kürtlerimizin haklarına kavuşmasını ve iç bölgelerdeki Kürtlerin bedel ödemek zorunda kalmamasını umuyoruz. İç bölgelerdeki Kürtler uzun zamandır ihmal edildi. İç bölgelerdeki Kürtler, tarihte kurbanlar vermemize rağmen, üçüncü veya dördüncü seviyedeydiler. Başkan Mesud ve Mazlum Abdi'nin birleşmesini ve onlarla gurur duyup güçlü kalmamızı umuyorum.

Rûdaw: Suriye'deki Kürt bölgelerinden veya Suriye Kürdistanı'ndan bahsettin, Özerk Yönetim veya Kürt siyasi partileriyle ilişkileriniz var mı diye sormak istiyorum?

Mehdi Ali: Rejimin yıkılmasından sonra ilişkiler kuruldu ancak bu ilişkiler ulusal çerçevede sınırlı. Kan dökülmesinin durmasını ve tüm Suriyelilerin yararına Kürt saflarının birleşmesini sağlamaya her zaman çalışıyoruz.

Rûdaw: Evet, yeni Suriye yönetiminden talepleriniz nedir?

Mehdi Ali: Her Suriyeli bileşen gibi biz de hakkımızı istiyoruz. Ben Kürdüm ve yeterince acı çektim, sadece Kürt halkının değil tüm Suriye halkının hakkını istiyorum. Hep birlikte güvenlik ve huzur içinde yaşamak istiyoruz.

Hakkımızı almak ve yaşamak istiyoruz. Yoksul halk tüm tarafların savaşının yakıtıdır. Bugün bedel ödeyen yoksul halktır, yoksulun çocuğudur. Tüm devletler Suriye'ye müdahale ediyor. Umarım müdahaleden vazgeçerler ve Suriyeliler birlikte yaşar. Allah'a yemin olsun ki birbirimizi anlayacağız ve anlaşacağız çünkü Suriye halkı çok iyi bir halktır.

Rûdaw: Sizinle siyasi partiler veya Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi arasındaki ilişkiler için özel bir meclis var mı?

Mehdi Ali: Hayır yok. Biz bugün Hama vilayetindeki 14 Kürt aşiretiyiz, siyasette uzman değiliz ama yaşam ve bir arada yaşama konusunda tecrübemiz var. Allah'ın izniyle tüm Hama vilayetinde Kürt bileşeninin çok güzel bir rengini gösterdik, hayır yapıcısı olduk ve tüm halka yardım ettik.

Kürt bileşeninin iyi bir görüntüsünü gösterdik ama bugün gerçekten siyasette hiçbir şey anlamıyoruz çünkü siyasetçilerimiz korkaktı. Baas Partisi'nin üyesi olmak zorunda kaldılar. Cesaret edemediler. Bugün gelecek aşamada kurumun yeniden yapılandırılmasıyla birlikte tüm Kürt bileşenini bir araya getirecek bir parti veya parti çekirdeği kurmak istiyoruz.

Rûdaw: Bunun için sizinle Özerk Yönetim arasında veya sizinle Suriye Kürt Ulusal Konseyi (ENKS) arasında bir koordinasyon var mı?

Mehdi Ali: Maalesef kendi adıma bir şey görmedim. Özerk Yönetime teşekkür ediyorum, bazı kişiler gönderdiler ve beni davet ettiler, gittim ve düşüncelerimizin bir olması ve kararlara katılmamız konusunda hazır olduklarını gösterdiler.

Sana bir şey söyleyemem, biz hazırız ve dedikleri gibi Suriye'nin ulusal çerçevesinde olan herkesle birlikteyiz, halkı için bir şeyler sunan herkesle birlikteyiz. Gerçeği söylemek zorundayım, eğer bugün durum Cezire Kürtlerine karşı olursa ben rahat olmam, ne ben ne de bileşenim çünkü onlar bizim halkımızdır. Eğer onlara iyilik yoksa tüm Suriye'ye de iyilik yoktur.

Rûdaw: Röportajın sonunda Sayın Mehdi, sormak istiyorum Hama'daki Kürt aileleri Kürtçe konuşuyor mu yoksa ana dillerinden uzaklaştılar mı?

Mehdi Ali: Bazı kırsal köylerde Kürtçe konuşuluyor ama Suriye'nin iç bölgelerindeki Kürtlerin çoğu önceki yönetim nedeniyle Araplaştırılmış Kürtler oldular.

Rûdaw: Şeyh Mehdi El-Ali, bu fırsat için teşekkür ederiz.

Mehdi Ali: Ben teşekkür ederim.