Ankara (Rûdaw) - Ankara’da düzenlenen “Ortadoğu’da Yeni Bir Bölgesel Toplum Sözleşmesi Arayışı” konferansında konuşan CHP İstanbul Milletvekili Oğuz Kaan Salıcı, DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Emin Ekmen ve AK Parti Bursa Milletvekili Kani Torun, Türkiye’deki çözüm sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Salıcı, sürecin önceki girişimlerden farklı olarak önemli bir aşamaya geldiğini belirtirken, Ekmen konferansın sürece uluslararası ve bölgesel bir perspektif kazandırdığını söyledi. Torun ise TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un konuşmasının sürecin başarıya ulaşacağına işaret ettiğini ifade etti.
Ortadoğu Araştırmaları Merkezi (ORSAM), Oxford Üniversitesi bünyesindeki Global Order Programme ve Global History Centre iş birliğiyle 9 Kasım’da Ankara’da “Ortadoğu’da Yeni Bir Bölgesel Toplum Sözleşmesi Arayışı” başlıklı konferans düzenledi.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş ve Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın’ın da konuşma yaptığı konferansta, Türkiye’de devam eden çözüm süreci ve Ortadoğu’daki gelişmeler ele alındı.
CHP İstanbul Milletvekili Oğuz Kaan Salıcı, DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen ile AK Parti Bursa Milletvekili Kani Torun, Rûdaw Ankara Temsilcisi Şevket Herki’ye konferans ve çözüm sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Salıcı: Geldiğimiz nokta kıymetli
CHP İstanbul Milletvekili Oğuz Kaan Salıcı, Türkiye’de daha önce de sorunun çözümüne yönelik adımlar atıldığını ancak sürecin hiçbir zaman bugünkü kadar ileri bir aşamaya ulaşmadığını söyledi.
Salıcı, gelinen noktanın önemli olduğunu belirterek şunları kaydetti:
“Bu mesele iyi çözme yönünde Türkiye'de daha önce de adımlar atıldı. Ama hiç bu kadar ileri bir aşamaya gelmedi. Yani Meclis'te bir komisyon kuruldu, komisyon raporunu açıkladı, bir çerçeve yasa çıktı, Milli Güvenlik Kurulu karar aldı, örgüt kendisini feshettiğini ilan etti, silah bıraktığını ilan etti. Bunlar daha önce gördüğümüz şeyler değil. Dolayısıyla bence bunun içinde bulunduğumuz durum, gelinmiş olan nokta kıymetli.
Yapılan açıklamaların özellikle iktidar cenahını temsil eden kişilerden, işte Numan (Kurtulmuş) Bey'in açıklaması Meclis Başkanı olarak kıymetli. Az önce de MİT Başkanı İbrahim Kalın'ı dinledik, onun açıklamaları da gayet bütüncül açıklamalar. Ben geldiğimiz nokta itibarıyla aksaklıklar olmasına rağmen sürecin aslında belli bir doğrultuda ilerlediği kanaatindeyim.
Muhalefetin de büyük oranda vermiş olduğu destek, yani bir mutabakatla yürüme çabası var ki bu çok kıymetli ve Meclis'te yürüyen bir çalışma var. Bu da çok kıymetli. Ben daha iyi olacağı kanaatindeyim. Daha iyi bir noktaya varılacağı kanaatindeyim.”
Komisyon tartışması ve CHP'nin tutumu
Meclis'te kurulması planlanan komisyona ilişkin tartışmaların ve gecikmenin hatırlatılması üzerine Salıcı, CHP olarak komisyona üye vermeye hazır olduklarını söyledi.
Salıcı, partilerinin süreci desteklediğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Biz komisyona üye vermek isteriz. Bununla ilgili bir tereddüdümüz yok. Biz süreci destekliyoruz. Cumhuriyet Halk Partisi her türlü baskı altında olmasına rağmen bu meseleyi başka bir yere koyuyor. Türkiye'nin ve kendi iç barışımız açısından önemli gördüğü için destekliyor.
Ancak bunu yürütürken örneğin işte biz Meclis kapanmadan önce bir çerçeve yasa çıkardık. Ve o çerçeve yasanın içinde olması gereken bir izleme komisyonu var. Meclis'te milletvekillerinden oluşan. Meclis 1 Ekim'de açıldı. Biz Kasım ayındayız. Kuralım, neye uzatalım? Yani kendi çıkardığımız bir yasa ve çok büyük bir çoğunlukla, yani 467 milletvekilinin oy vermesiyle ortaya çıkan bir yasa çıkarıldı. Şimdi onun gereklerinin yapılması lazım ve en azından bununla gecikilmemesi lazım.”
Ekmen: Konferans sürece uluslararası bir hüviyet kazandırıyor
DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, konferansın devlet tarafından da desteklendiğinin açık olduğunu belirtti.
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ve MİT Başkanı İbrahim Kalın'ın bu tür çok katılımlı programlarda konuşma yapmasının önemine dikkat çeken Ekmen, konferansın çözüm sürecine uluslararası ve bölgesel bir perspektif kazandırmayı amaçladığını söyledi.
Ekmen, değerlendirmesinde şunları söyledi:
“Bir defa önemli bir konferans. Devletin açıkça desteklediği her halinden belli oluyor. Hem Meclis Başkanı hem MİT Başkanı Türkiye için de bu tip programlara pek katılmıyorlardı. Meclis Başkanı kendi programlarını yapıyor ama böyle çoklu bir konferansta ilk defa geliyor. MİT Başkanı yine ilk defa konuşacak. Eğer sağlığı izin verirse Fethi Yıldız ilk defa böyle bir programda konuşacak.
Bütün bunlar programın genel dizaynının ittifak ve devlet unsurlarınca da onaylandığı anlamına geliyor. Bunun da bizim için önemi şu, sürecin imajını, marka değerini artıran, sürece uluslararası bir hüviyet, bölgesel bir perspektif vermeye çalışan bir konferans. Ben süreç adına iyi bir girişim olarak görüyorum. Galip Dalay'a ve Oxford'a ve ORSAM'a teşekkür ediyorum.”
Babacan'ın Erbil ve Süleymaniye ziyareti
DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan'ın Erbil ziyaretine ilişkin soruyu da yanıtlayan Ekmen, ziyaret programında Erbil ve Süleymaniye'nin yer aldığını söyledi.
Kürdistan Bölgesi'ndeki KDP ile KYB arasında Meclis konusunda yaşanan gerginliğe ilişkin değerlendirmelerde bulunan Ekmen, taraflara karşılıklı fedakârlık ve hoşgörü çağrısı yaptı.
Ekmen, şöyle konuştu:
“Bu seyahatimizin Erbil ve Süleymaniye ayağı var. Bizim tabii ki tavsiyemiz, (KDP ve KYB arasındaki Meclis gerginliği) karşılıklı fedakârlıkla, hoşgörüyle birlik ve beraberliğin güçlendirilmesi. Peşmerge tek orduda birleşti diye haberleri okuduğumuzda mutlu olmuştuk. Şengal'deki güçler Bağdat ordusuna bağlandı denildiğinde üzülmüştük.
Bizim orada yaşayan Kürtleri Ezidisiyle, Müslümanıyla, KYB'siyle, KDP'siyle, İslami Hareketi'yle, Yekgirtû'suyla bir arada tutan bir güce ve oluşuma ihtiyacımız var. Ümit ediyorum ki aralarındaki sorunları çözerler ve birlikte güçlü bir iradeyle çalışmaya devam ederler.”
Torun: Kurtulmuş'un çizdiği çerçeve sürecin başarıya ulaşacağının göstergesi
AK Parti Bursa Milletvekili Kani Torun da TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un konferansta yaptığı konuşmayı değerlendirdi.
Kurtulmuş'un konuşmasında çözüm sürecinin çerçevesini çizdiğini belirten Torun, bu çerçevenin yalnızca Türkiye değil, bütün Ortadoğu açısından önem taşıdığını söyledi.
Torun, Kurtulmuş'un sürecin TBMM'nin sahipliğinde yürütüldüğüne ilişkin vurgusuna da dikkat çekerek şunları ifade etti:
“Çok güzel bir konuşmaydı. Özellikle sürecin çerçevesini çizdi. Bu çerçeve tüm Ortadoğu, tüm bölge açısından önemliydi. İkincisi sürecin Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin sahipliğinde olduğunu söylemesi de çok önemliydi. Ve o çizdiği çerçeve bence sürecin (çözüm süreci) de niye başarıya ulaşacağının göstergesidir. İnşallah o çizgide devam ederek süreç başarıya ulaşacak diye düşünüyorum.”
