Diyarbakır (Rûdaw) - Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi akademisyenlerinin Diyarbakır’daki Altaylar Süt Çiftliği’nde cinsiyeti belirlenmiş sperma kullanarak yürüttüğü uygulamalarda yaklaşık yüzde 50 gebelik oranına ulaşıldı. Çalışmada doğan buzağıların tamamının dişi olduğu bildirildi.
Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi akademisyenleri, büyükbaş hayvancılıkta damızlık üretimini planlamaya yönelik yürüttükleri çalışmada olumlu sonuçlar elde etti.
Dicle Üniversitesi Rektörlüğünün desteğiyle, Altaylar Süt Çiftliği’nde gerçekleştirilen suni tohumlama uygulamalarında yaklaşık yüzde 50 gebelik oranına ulaşılırken, doğan buzağıların tamamının dişi olduğu açıklandı.
Veteriner Fakültesi ile iş birliği protokolü bulunan çiftlikte yürütülen uygulamaların, cinsiyeti belirlenmiş sperma teknolojisinin bölgedeki hayvancılık işletmelerinde kullanımına katkı sunması hedefleniyor.
Hedef, damızlık üretimini planlamak
Büyükbaş hayvancılıkta kullanılan biyoteknolojik yöntemlerden cinsiyeti belirlenmiş sperma teknolojisi, işletmelerin sürülerini daha planlı şekilde büyütmesine olanak sağlıyor.
X ve Y kromozomu taşıyan sperm hücrelerinin ayrıştırılması esasına dayanan yöntemle, istenen cinsiyette buzağı elde etme olasılığının yaklaşık yüzde 90-95'e ulaşabildiği belirtiliyor.
Proje yürütücüsü Doç. Dr. Mehmet Ferit Özmen, çalışma kapsamında gerçekleştirilen suni tohumlama uygulamalarında yaklaşık yüzde 50 gebelik oranına ulaşıldığını ve doğan buzağıların tamamının dişi olduğunu belirtti.
Özmen, uygulamanın küçük ve orta ölçekli işletmelerin kendi damızlık hayvanlarını yetiştirmesine, büyük işletmelerin ise piyasa koşullarına göre üretim planlaması yapmasına katkı sağlayabileceğini ifade etti.

“Yetiştiriciler açısından önemli bir uygulama”
Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sadık Yayla, biyoteknolojik yöntemlerin hayvancılıkta verimlilik ve kârlılığın artırılması açısından önemli olduğunu söyledi.
İş birliği protokolü yapılan işletmelerdeki pilot uygulamaların, yetiştiricilerin yeni teknolojileri tanıması ve sahadaki sonuçları görmesi bakımından değer taşıdığını belirten Yayla, projede görev alan akademisyenleri tebrik etti.
Yayla, projeye destek veren Dicle Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kamuran Eronat ile rektör yardımcıları Prof. Dr. Mehmet Sıraç Özerdem, Prof. Dr. Velat Şen ve Prof. Dr. Vahap Özpolat'a, ayrıca Genel Sekreter Prof. Dr. Mustafa Uğurlu Arslan'a teşekkür etti.
Sürü yönetimine katkı sağlaması bekleniyor
Altaylar Süt Çiftliği yöneticisi Hamza Altay, akademisyenlerin uygulamaları doğrudan işletmede gerçekleştirmesinin yetiştiriciler açısından örnek oluşturduğunu kaydetti.
Buzağıların cinsiyetinin önceden planlanabilmesinin sürü yönetimi ve üretim planlaması bakımından önemli avantajlar sağlayabileceğini belirten Altay, çalışmanın işletmeler için yol gösterici olabileceğini ifade etti.

Akademik çalışmalara da katkı sunuyor
Projede Doç. Dr. Mehmet Ferit Özmen, Dr. Öğr. Üyesi Elif Merve Çınar, Araştırma Görevlisi Nedim Aksoy, doktora öğrencileri ile çiftlikte görev yapan veteriner hekim ve teknikerler yer aldı.
Sahada elde edilen deneyim ve verilerin akademik çalışmalara da katkı sunduğu, projede görev alan bazı akademisyenlerin doktora tezlerinde bu verilerden yararlandığı bildirildi.
Diyarbakır'da yürütülen çalışmanın, cinsiyeti belirlenmiş sperma teknolojisinin bölgedeki hayvancılık işletmelerinde tanınması ve uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi açısından önem taşıdığı belirtildi.



