Erbil (Rûdaw) – Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, New York’ta Atlantic Council tarafından düzenlenen özel panelde Suriye’nin geleceğine ilişkin yol haritası, yeni anayasanın hazırlanma süreci, Kürtlerin hakları ile ülkesinin bölgesel ve uluslararası ilişkileri hakkında konuştu.
Şara konuşmasında, ülkedeki farklı toplulukların geleceği, Irak ile enerji anlaşması, İsrail ile yürütülen müzakereler ve Rusya ile Türkiye’nin Suriye’deki askeri varlığı gibi birçok stratejik konuya değindi.
“13 No’lu kararname yeni anayasanın bir parçası olacak”
Suriye’de Kürt halkının haklarına ilişkin konuşan Suriye Cumhurbaşkanı, Kürtlerin haklarının tanınmasına ilişkin 13 No’lu kararnamenin ülkenin yeni anayasasında temel bir madde olarak resmen yer alacağını açıkladı.
Şara, “Son 100 yılda ilk kez Kürtler kendi haklarına kavuşacak ve bu hakların verilmesi ulusal bir görevdir” dedi.
Suriye’nin geçici Cumhurbaşkanı, Kürtlerin Suriye toplumunun asli ve temel bir parçası olduğunu vurguladı. Kürtlerin kültürel ve dil haklarının ilk kez resmen tanınacağını belirten Şara, “Görüşmeler sırasında, nüfusun çoğunluğunun Kürtlerden oluştuğu bölgelerde eğitimin Kürtçe olması konusunda anlaştık” ifadelerini kullandı.
Ülkenin yönetim sistemine ilişkin de konuşan Şara, mezhepsel ve etnik temelde bölünmeye yol açtığı gerekçesiyle kota sistemine karşı olduklarını söyledi.
Şara ayrıca yeni anayasanın hazırlanması sürecinin, 5 yıllık geçiş dönemi tamamlanmadan sona ereceğini belirtti.
Erbil ve Bağdat ile ilişkiler
Şara, ülkesinin Kürdistan Bölgesi ile ilişkilerini “çok iyi” olarak nitelendirdi.
“Başkan Mesud Barzani, Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani ve Başbakan Mesrur Barzani ile iyi ilişkilerimiz var. Onların Suriye Demokratik Güçleri’nin (DSG) devlet bünyesine entegrasyonu ve Suriye’nin istikrarı dosyasında önemli rolleri oldu” dedi.
Bağdat ile ilişkilere de değinen Şara, iki taraf arasındaki tarihsel ilişkilere dikkat çekerek, Irak petrolünü Suriye limanlarına ve Akdeniz’e taşıyacak büyük ve stratejik bir petrol boru hattı projesi üzerinde çalışıldığını açıkladı.
Şara, projenin amacının enerji ihracatı için güvenli bir güzergâh oluşturmak ve petrol altyapısını Hürmüz Boğazı’ndaki risklerden korumak olduğunu vurguladı.
İsrail ve yabancı askeri güçler
Ahmed Şara, İsrail’i önceki rejimin devrilmesinin ardından Suriye topraklarına saldırmakla suçladı.
Müzakerelerde 1974 sınırları temelinde bir anlaşmaya varmaya yüzde 90 oranında yaklaştıklarını, ancak İsrail’in son anda geri adım attığını açıkladı.
Yabancı güçlerin Suriye’deki varlığına ilişkin konuşan Şara, Suriye’nin yakın gelecekte yabancı askeri üslere ihtiyaç duymayacağını söyledi.
Rusya ile yapılan görüşmeler sonucunda Rusya'nın Suriye'deki askeri üslerinin sayısının ikiye indirilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını belirten Şara, bu üslerin yalnızca yeni Suriye ordusunun eğitimi amacıyla kullanılacağını ifade etti.
Türkiye’nin Suriye’deki askeri varlığına da değinen Şara, Türk güçlerinin özel güvenlik koşulları ve savaş nedeniyle Suriye topraklarına girdiğini söyledi.
Şara, Türkiye’nin askeri üslerinin sayısının artık azaltıldığını belirterek, Türk güçlerinin varlığı için yasal ve meşru bir çerçeve oluşturulmasına yönelik resmi müzakerelerin, bu güçlerin tamamen çekileceği zamana kadar sürdüğünü kaydetti.
