Kürdistan Parlamentosu’dan Sorumlu Bakan ve Ulaştırma Bakanı Vekili Mevlüd Bawemurad, Bağdat'ın hava sahası aracılığıyla Kürdistan Bölgesi üzerinde siyasi baskı kurmaya çalıştığını söyledi.
Kürdistan Bölgesi'nin havalimanlarında radar sisteminin bulunduğunu ancak Bağdat'ın kullanılmasına izin vermediğini dile getiren Mevlüd Bawemurad, “Havalimanlarımızda sadece kulelerden uçaklar görülüyor. Erbil ve Süleymaniye havalimanları Bağdat'la irtibata geçerek gelen uçakları yönlendiriyorlar” dedi.
Ulaştırma Bakanı, “Kürdistan Bölgesi'nin İstanbul - Akdeniz hattı üzerinden demiryoluyla Avrupa'ya bağlanması projesi var. Bu büyük bir rüya ve büyük bir bütçe gerektiriyor” ifadesini kullandı.
Kürdistan Bölgesi'nde geniş tabanlı hükümetin başından beri başarılı olmadığını belirten Bakan Bawemurad, “Bazı taraflar, ekmek yediği sürece hükümeti destekledi ancak o ekmek kesilince taşın altına ellerini koymadılar. Bu sorumluluktan kaçmaktır” diye konuştu.
Kürdistan Bölgesi Parlamentodan Sorumlu Bakan ve vekaleten Ulaştırma Bakanı Mevlüd Bawemurad Rûdaw'ın sorularını yanıtladı:
Hizmetlerin büyük bir bölümü özel sektör tarafından sağlanıyor. Bu durumda Ulaştırma Bakanlığı'nın önemi nedir?
Bakanlığımız 24 farklı alanda hizmet sunuyor. 7 genel müdürlüğümüz var. Sadece internet özel sektör tarafından sağlanıyor. Kürdistan'da 47 internet servisi sağlayan şirket var. Sabit telefon için hükümetin iki şirketle anlaşması var. Hükümetin yüzde 30 ve yüzde 27 oranında hissesi var. Ayrıca 13'ü petrol alnaında, 369 özel nakliye şirketinin ruhsatı var.
Kürdistan Bölgesi'nin demiryolu projesi ne durumda?
Demiryolu Kürdistan'da çok faydalı olmaz, şehirler birbirinden uzak ve trenle yolculuk edecek kadar büyük nüfus yok. Ancak Kürdistan Bölgesi'nin demiryoluyla İstanbul - Akdeniz ve Avrupa'ya bağlanması projesi var. Bu büyük bir rüya ve büyük bir bütçe gerektiriyor. Daha önce Süleymaniyeli İşadamı Faruk Mele Mustafa; Süleymaniye, Kerkük ve Bağdat’ı Körfez ülkelerine bağlayacak kargo demiryolu projesini sunmuştu. Proje bakanlık tarafından kabul edildi ancak kendi taraflarında bir gelişme olmadı.
Elinizde petrol taşıyan tankerlerin sayısı var mı?
13 şirket bu işi yapıyor. En büyükleri Qaiwan Şirketi'dir. Elimizde tankerler hakında net bir sayı yok.
İnternet fiyatlarının düşürüleceği kararını vermiştiniz. Ancak bu karar tam olarak uygulanmadı
İnternet hizmetini veren şirketler yüzde 10 ile 25 arasında bir indirim yaptı. Ancak internet halk tarafından çok kullanıldığından, sürekli sorun yaşanıyor. İnternet farklı şirket ve ellerden Kürdistan'a getirildiği için ortak bir fiyat yok.
Her sınır kapısından bir kablo çekilebiliyor. İbrahim Halil Sınır Kapısı'ndan Newroz Telecom, Perwezhan Sınır Kapısı'ndan Ayconet hatları çekilmiş. Irak Cell şirketi de Hacı Ömeran Sınır Kapısı'ndan bir hat çekmek için talepte bulundu. Bütün işlemler tamamlandı ancak henüz projeyi başlatmadılar.
Bu hatların güvenliğini nasıl sağlıyorsunuz?
Bu konu Kürdistan Bölgesi Asayişi ile ilgili. Sahibi istemedikçe fiber kablolardan bilgi çalmak imkansız. Kürdistan Bölgesi'nden bilgi çalındığı iddiası çirkin siyasi bir savaştır. Kürdistan Bölgesi’nin sahip olup da dışarıda olmayan ne var?
Havalimanlarının geliri ne kadar?
Erbil Havalimanı'ndan 17, Süleymaniye Havalimanı'ndan ise 12 ülkeye uçuş var. Süleymaniye Havalimanı'nın Eylül ayı geliri, 1 milyon 163 bin dolar, Erbil'in ise 2 milyon 357 bin dolardı. Geçen yıl ise Süleymaniye'nin 7 milyon 396 bin, Erbil’in ise 19 milyon 435 bin dolar geliri oldu.
Bağdat'ın Kürdistan Bölgesi'nin hava sahasını siyasi bir kart kullandığı ifade ediliyor. Bu ne kadar doğru?
Bağdat, hava sahası aracılığıyla Kürdistan Bölgesi üzerinde siyasi bir baskı oluşturmaya çalışıyor. Havalimanlarımızın radar sistemine sahip olmasına izin vermiyor. Havalimanlarımızda sadece kulelerden uçaklar görülebiliyor. Erbil ve Süleymaniye havalimanları Bağdat'la irtibata geçerek gelen uçakları yönlendiriyorlar. Kulelerden 6 bin metreye kadar görülüyor. İstenmeyen bir olay yaşandığında Bağdat'ta çözülmek zorunda. Radar sistemi alındı ancak Bağdat yetkilileri Irak hava sahasına giren her uçak hakında bilgi sahibi olması gerektiği gerekçesiyle kullanılmasına müsaade etmiyor.
Kürdistan İslami Birlik (Yekgırtu), hükümetten çekilecek mi? Partinizin sizden böyle bir talebi olursa nasıl karşılayacaksınız?
Bu soruyu partiye sormanız lazım, ben 35 başkanlık üyesinden sadece biriyim. Bir talebin gelmesi halinde kesinlikle çekileceğiz. Partimizin başkanlığa şunu illettik: Ne zaman isterseniz bir dilekçe vererek çekileceğiz.
Partinizin bazı teşkilatları, halkın kötü şartlarda yaşadığını, sizin ise hükümette bulunmanızı eleştiriyor.
Daha önce birkaç kez söyledim, Kürdistan Bölgesi'nde sorunlar şunlardan kaynaklanıyor: Hükümete güvenin olmaması ve bilgi paylaşılmaması. Derin bir güven sorunu var. Hükümet tanrı bir dese halk inanmıyor.
Geniş tabanlı hükümet başından beri koalisyon hükümeti olmadı. Kendi partim dahil hiçbir siyasi parti hükümeti desteklemedi. Bu da parlamentonun sergilediği tavırdan kaynaklandı. Bir partinin parlamenterleri kendi bakanını desteklemeliydi. Eğer bu yapılsaydı parlamentonun hükümete desteği sağlanacaktı ancak olmadı. Bir saatliğine bile parlamento ile hükümet arasında bir kaynaşma yaşanmadı.
Tekrar ediyorum koalisyon hükümeti parlamento ile hükümeti arasındaki kötü ilişkilerden dolayı başarılı olamadı. Hiçbir parti kendi bakanını desteklemedi ayrıca bazı partiler ekonomik kriz yaşandığında bu hükümete hiçbir şey yapamayacaklarını anlayınca işlerini yarım bırakarak geri çekildiler. Bazı taraflar, ekmek yediği sürece hükümeti destekledi ancak o ekmek kesilince taşın altına ellerini koymadılar. Bu sorumluluktan kaçmaktır.
Siyasi kriz ne zamana kadar devam edecek?
Durum Goran'sız normalleşmeyecek çünkü parlamento başkanı onlarda. Hükümet, parlamento aracılığıyla değiştirilir. Bu yüzden parlamento olmadan hiçbir şey yapılamaz. Görev süresini doldurana kadar bu hükümetin düşmesi söz konusu değil.
Hükümetin görev süresi bir yıl sonra dolacak. Seçim yapılacak mı?
Seçim siyasi irade ve anlaşma gerektirir. Kürdistan Bölgesi'nde siyasetin durumu böyle devam ederse 2017'de seçim yapılamaz. Çünkü siyasi ve ekonomik krizin yanı sıra IŞİD'e karşı savaş var.
