Ebubekir İsmail
Haber Merkezi - Küçük Zab Çayı’ndaki su seviyesinin her yükselişiyle birlikte Asos Dağı eteklerinde yaşayan vatandaşların endişesi daha da artıyor. Bölgede etkili olan sel bu kez sadece su taşımadı; 15 köyün ulaşımını sağlayan tek köprüyü de yıkarak halkı iki zorlu seçenekle baş başa bıraktı: Ya tehlikeli ve kilometrelerce uzunluktaki dolambaçlı yollar ya da azgın suların ortasında küçük bir tekneyle karşıya geçmek.
Köylülerin kendi imkanlarıyla ve ceplerinden harcadıkları paralarla "geçici bir çözüm" olarak inşa ettiği Çemê Xas Köprüsü, bu yılki kış şartlarına ve debisi yükselen suya dayanamadı. Asos eteklerindeki köyleri Pişder ilçesine bağlayan bu ana damarın kopmasıyla bölge halkı adeta izole oldu.
"Hayatım avuçlarımda"
Geçimini suyun öte yakasında sağlayanlardan biri olan Wetman Hüseyin, her gün büyük bir riskle karşı karşıya. Hayvanlarına yem ulaştırmak zorunda olan Hüseyin, adeta ölümle dans ediyor. Rûdaw’a konuşan Hüseyin, "Hayvanlarıma yem götürmek için her gün hayatımı avuçlarıma alıp bu küçük tekneyle akıntılı suyu geçmek zorunda kalıyorum" diyerek yaşadıkları tehlikeyi özetliyor.
Hüseyin, bu bölgenin sadece birkaç köyden ibaret olmadığını, tarım ve balık havuzları açısından önemli bir merkez olduğunu vurgulayarak öğrencilerin ve işçilerin her gün bu yolu kullanmak zorunda olduğunu hatırlatıyor.
15 dakikalık yol bir saati aştı
Köprünün yıkılması, köyler ile şehir merkezi (Qeladizê) arasındaki mesafeyi de dramatik şekilde uzattı. Daha önce 15 dakikada katedilen mesafe, köprünün yokluğunda bir saatin üzerine çıktı. Maddi imkanı olanlar Ranya’daki Derbend Köprüsü üzerinden uzun bir tur atarken, imkanı olmayanlar ise tehlikeli tekne yolculuğuna mahkum kalıyor.
Balık havuzlarında çalışan işçi Hüseyin Resul, ekonomik yüke dikkat çekerek, "Tekneyle her geçiş için 2 bin dinar ödemek zorundayız. İnsanlar yoksul, her gün bu parayı verecek güçleri yok" diyor.
İdari boşluk mağduriyeti artırıyor
Söz konusu köylerin yaşadığı en büyük sorunlardan biri de idari statüleri. Resmi olarak Süleymaniye’nin Dukan ilçesine bağlı olan bu köylerin tüm ticari hayatı, eğitim ve sağlık ihtiyaçları ise Pişder’in Qeladizê merkezine endeksli. Bu durum, yerel halkın taleplerinin iki ilçe arasında karşılık bulmasını zorlaştırıyor.
Artık "geçici köprüler" veya "demir- tahta yığınları" istemediklerini belirten Asos halkının hükümete çağrısı net: "Bize betonarme ve kalıcı bir köprü lazım."
Kalıcı bir köprü inşa edilene kadar bu 15 köy, adeta bir "ada" gibi dünyadan kopuk kalmaya ve gözlerini gökyüzüne dikip su seviyesinin ne zaman düşeceğini beklemeye devam edecek.
