Erbil (Rûdaw) – Kerkük Valisi Muhammed Seman Ağa’nın Irak’ta devlet bakanı olarak görevlendirilmesinin ardından boşalan valilik makamına kimin getirileceği tartışılıyor. Türkmen, Kürt ve Arap bileşenleri arasında makamın kime devredileceği konusunda farklı görüşler öne çıkarken, siyasi anlaşma gereği valiliğin yeni yılın başında Arap bileşenine devredilmesi gerektiği belirtiliyor.
Kerkük İl Meclisi Türkmen bileşeni üyesi Ahmed Ramzi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, Muhammed Seman Ağa’nın hâlâ Kerkük Valisi olarak görevini sürdürdüğünü söyledi.
Ramzi, Muhammed Seman Ağa’nın devlet bakanı olarak seçildiğini ve anayasal yemin ettiğini, ancak Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin henüz çıkarılmadığını belirterek, kararname yayımlanana kadar görevine devam edeceğini ifade etti.
Türkmen Cephesi’nin valilik için üç adayının adı öne çıkıyor. Bunlar, Irak Türkmen Cephesi Siyasi Büro Üyesi Mardin Gök Kaya, Cephenin Kerkük Şubesi Sorumlusu Kahtan Vendavi ve Türkmen Cephesi fraksiyonundan Kerkük İl Meclisi Üyesi Ahmed Ramzi.
Ramzi’ye göre Türkmenler arasında valilik makamının devrine ilişkin farklı görüşler bulunuyor.
İlk görüşe göre, henüz üzerinde uzlaşma sağlanmayan bir Türkmen aday gösterilmeli ve bu kişi 31 Aralık 2026’ya kadar görev yapmalı. Ardından valilik makamı Arap bileşenine devredilmeli.
İkinci görüş, Irak Başbakanı’ndan Muhammed Seman Ağa’nın devlet bakanlığı görevini üstlenmesine rağmen yıl sonuna kadar Kerkük Valiliği görevini de sürdürmesinin istenmesi yönünde. Yılsonunda ise makamın Arap bileşenine devredilmesi öngörülüyor.
Bir diğer görüşe göre ise yılsonuna az bir süre kaldığı için valilik makamı doğrudan şimdiden Arap bileşenine devredilmeli.
Rebwar Taha: Vekâleten valilik görevini yürütüyorum
18 Ekim Pazar günü Kerkük Vali Yardımcısı Rebwar Taha, yeni bir isim atanana kadar valilik görevini vekâleten yürüttüğünü açıkladı.
16 Nisan 2025’te Rebwar Taha, Kerkük Valiliği görevini Türkmenlere devretmiş, Kerkük İl Meclisi de Muhammed Seman Ağa’yı vali seçmişti. Muhammed Seman Ağa, bu ayın 15’inde Irak Parlamentosu’nda devlet bakanı olarak seçilmiş ve anayasal yemin etmişti.
KYB: Türkmenler henüz aday göstermedi
KYB fraksiyonundan Kerkük İl Meclisi Üyesi Abdullah Mirveys, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, Rebwar Taha’nın şu anda valilik görevini vekâleten yürüttüğünü söyledi.
Mirveys, “Türkmen bileşeni kendi adayını gösterdiği zaman ona oy vereceğiz. Makamların paylaşımına ilişkin siyasi anlaşma gereği, yeni yılın başında bu makam Arap bileşenine devredilmelidir” dedi.
KDP: Hukuken hem bakan hem vali olamaz
Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) Kerkük İl Meclisi Fraksiyonu Başkanı Hasan Mecid ise Rûdaw’a yaptığı açıklamada, bir kişinin aynı anda hem bakan hem vali olmasının hukuken mümkün olmadığını belirtti.
Mecid, “Muhammed Seman Ağa anayasal yeminini ettiği anda bakan oldu ve artık vali olarak kalamaz” ifadelerini kullandı.
KDP fraksiyonu başkanı, partilerinin valilik makamının el değiştirmesi sürecini en başından beri desteklemediğini ve makamların paylaşımına ilişkin anlaşmanın bir parçası olmadığını da söyledi.
Mecid, Türkmen bileşeninin henüz resmî tutumunu açıklamadığını ve başka bir aday göstermediğini belirterek, fraksiyonlarının Türkmenlerin tutumunu beklediğini, ardından resmî açıklama yapacaklarını ifade etti.
Arap bileşeni yıl sonunu bekliyor
Kerkük İl Meclisi’nin Arap bileşeninden Raad Salih de Rûdaw’a yaptığı açıklamada, makamların paylaşımına ilişkin anlaşma uyarınca 31 Aralık’ın Türkmenler için son tarih olduğunu söyledi.
Salih, “Bu tarihten sonra valilik makamı Arap bileşenine devredilmelidir” dedi.
Arap bileşeninin henüz kendi adayını belirlemediğini kaydeden Salih, adayın uygun zamanda açıklanacağını belirtti.
Meclisteki sandalye dağılımı ve Bağdat anlaşması
Kerkük İl Meclisi 16 üyeden oluşuyor. Kürtlerin 7 sandalyesi bulunuyor; bunların 5’i KYB’ye, 2’si KDP’ye ait. Arap bileşeni 6, Türkmenler 2 sandalyeye sahip. Kalan bir sandalye ise KYB’ye yakın Hristiyan bir üyeye ait.
10 Ekim 2024’te Bağdat’taki Reşid Oteli’nde yapılan toplantıda, KDP, Türkmen Cephesi ve Arap bileşeninin bazı üyelerinin katılımı olmadan Kerkük Valisi ve İl Meclisi Başkanı seçilmişti.
Toplantıda Rebwar Taha vali, Muhammed Hafız ise İl Meclisi Başkanı olarak belirlenmişti. Bu isimlere Arap bileşeninden Raad Salih, Muhammed Hafız ve Zahir Asi de destek vermişti.
16 Nisan 2025’te Rebwar Taha valilik görevini Türkmenlere devretmiş, Kerkük İl Meclisi de Muhammed Samaan’ı vali seçmişti.
.webp&w=3840&q=75)
