Erbil (Rûdaw) – Bir dizi temaslarda bulunmak üzere Erbil’e gelen Irak Petrol Bakanı Abdulgani, Türkiye’ye yeniden petrol ihracatına ilişkin, “Öncelikle buradaki şirketlerle ve Kürdistan Bölgesi ile anlaşacağız, ikinci aşamada ise uzlaşmış olduğumuz Türkiye ile anlaşma yapacağız" dedi.
Irak Petrol Bakanı Hayyan Abdulgani başkanlığındaki bir heyet, iki günlük ziyaret kapsamında bugün Erbil'e geldi. Iraklı heyet, Kürdistan Bölgesi hükümeti yetkililerinin yanı sıra Kürdistan Bölgesi’nde faaliyet yürüten petrol şirketlerinin temsilcileri ile de görüşecek.
Rûdaw’ın Irak Petrol Pazarlama Şirketi (SOMO) kaynaklarından edindiği bilgiye göre, görüşmelerde Kürdistan Bölgesi'nden petrol ihracatının yeniden başlaması, nakliye ve üretim maliyetleri, petrol ve gaz yasası ve Kormor’da üretilen doğalgaz ana başlıkları oluşturacak.
Erbil’e ayak basar basmaz gazetecilere konuşan Bakan Abdulgani, Petrol Bakanlığı’ndan düzey bir heyetle geldiklerini belirterek, “Ziyaretimizin amacı ham petrol üretimi ve ihracatının yeniden başlaması konusunda görüş alışverişinde bulunmak ve bu konuda görüş birliğine varmaktır. Bildiğiniz gibi Kürdistan Bölgesi'nden ihraç edilmesi gereken petrol miktarını Irak bütçe kanunu belirliyor ki bu da günde yaklaşık 400 bin varil olarak hesaplanmış” dedi.
Kürdistan Bölgesi Doğal Kaynaklar Bakanlığı ile görüşeceklerini belirten Abdulgani, petrol üretimi ve ihracatını kolaylaştıran tüm konularda çözüm üretmeyi amaçladıklarını söyledi.
Bakan Abudlgani, “Petrol ihracatı Irak devleti için çok önemli çünkü Irak devletinin kaynakları büyük ölçüde petrol ihracatına bağlı. Petrol ihracatından elde edilen para Irak bütçesinin finansmanında kullanılıyor. Kürdistan Bölgesindeki kardeşlerimizin desteğiyle bu konuda ciddi adımlar atacağız” ifadelerini kullandı.
Irak Petrol Bakanlığı yetkilileri geçtiğimiz Çarşamba günü ilk kez Kürdistan Petrol Endüstrisi Birliği'nden (APIKUR) temsilciler ile Türkiye'ye petrol taşıyan boru hattından yeniden akışın başlaması konusunda görüşmüştü.
Dubai'de günü gerçekleşen toplantıda iki taraftan yetkililer de karşılıklı olarak kabul edilebilir ticari koşullar altında petrol üretimi ve ihracatına yeniden başlanmasının aciliyetini vurgulamıştı.
Petrol ihracatı konusunda firmalarla ön anlaşma olduğunu kaydeden Hayyan Abdulgani, “Kürdistan petrolü konusunda ilk aşama petrol üretiminin yeniden başlaması olacak. İlk adım, Kürdistan Bölgesi'ndeki şirketler ve Kürdistan Bölgesi’ndeki kardeşlerimizle üretimin yeniden başlaması olacak. Mevcut sözleşmelerin bütçe kanununa ve Irak anayasasına uygun hale getirilmesi konusunda anlaşmaya varmak istiyoruz. Bu iki veya üç gün içerisinde bir anlaşmaya varmayı umuyoruz” ifadelerini kullandı.
Abdulgani, "İkinci aşamada Türkiye-Irak boru hattı üzerinden petrol ihracatı konusunda Türk yetkililerle anlaşma olacak ki bu konuda bir uzlaşma sağlanmış bulunuyor” diye ekledi.
Irak Petrol Bakanı Abdulgani’yi Erbil Uluslararası Havalimanı'nda karşılayan Kürdistan Bölgesi Doğal Kaynaklar Bakan Vekili Kemal Muhammed de iki gün önce Başbakan Muhammed Şiya es-Sudani’nin Erbil'i ziyaret ettiğini hatırlattı.
Bu ziyaretin Erbil ile Bağdat arasında askıda kalan sorunların çözümüne dönük bir adım olduğunu vurgulayan Muhammed, “Petrol Bakanı ve heyeti, petrol üretimi ve ihracatı konusunda yaşanan sorunların çözümü için geldi” dedi.
Petrol üretimi ve ihracatı önündeki engelleri kaldırmayı amaçladıklarını belirten Kemal Muhammed, “Mesela bütçede varil başına 8 bin 690 dinar üretim ve nakliye maliyeti olarak belirlenmiş, bu bizim sözleşmelerimizin niteliğine uymuyor. Heyet ile bu gibi konuların çözümünü görüşeceğiz” diye konuştu.
Irak'ın 20 yılı aşkın süredir doğru düzgün bir petrol ve doğalgaz yasasına sahip olmadığını ifade eden Muhammed, Adalet Bakanı başkanlığında üst düzey bir komitenin yeni bir yasa taslağı üzerinde çalıştığını söyledi.
Türkiye, Mart ayındaki tahkim kararının ardından Kürdistan Bölgesi’nde başlayan rota üzerinden petrol akışını durdurmuştu.
Uluslararası Ticaret Odası (ICC) Kürdistan’dan 2014 ile 2018 yılları arasında Türkiye'ye doğrudan yaptığı izinsiz petrol ihracatı nedeniyle Türkiye'yi Irak hükümetine 1,5 milyar dolar tazminat ödemeye mahkûm etmişti.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, geçen ay boru hattının faaliyete hazır olduğunu söylemiş ancak Iraklı iki üst düzey petrol yetkilisi Irak'ın Türkiye'den boru hattının hazır olup olmadığı konusunda resmi bir bildirim almadığını belirtmişti.
