Hewlêr (Rûdaw) - Di civîna yekem a asayî ya Parlamentoya Sûriyeyê de, Yasaya Hejmar 41 a nakok a li ser herêmên sînor kete rojevê.
Ev yasa ku firotin û veberhênana milkan li herêmên sînor qedexe dike, bi taybetî li parêzgeha Hisîçayê û herêma Efrînê bûye sedema mexdûriyeta bi deh hezaran kesan.
Yasaya Hejmar 41 sala 2004an ji bo birêkûpêkkirina erd û milkên li seranserê sînorên Sûriyeyê hatibû derxistin.
Ev yasa piştre di salên 2008 û 2011an de bi du biryarnameyan hat guhertin lê bandora wê ya neyînî li ser piraniya parêzgehan kêm nebû.
Ji ber ku tenê parêzgehek li beşa navxwe ya welêt bû, tenê ew ji bandora yasayê rizgar bû û parêzgehên din hemû zerer dît.
Herêmên Kurdan ên mîna tevahiya parêzgeha Hisîçayê ya bi rûberê 23 hezar kîlometre çargoşeyî û li herêma Efrînê jî 366 gund bûn qurbaniyên sereke yên vê yasayê.
"Bi hinceta ewlehiyê xelk ji mafê xwe bêpar ma"
Yasaya navborî rê li ber xwediyên milkan digirt ku zevî û avahiyên xwe bifroşin an veberhênanê li ser bikin.
Desthilata Sûriyeyê ev qedexe bi hinceta "parastina ewlehiya niştimanî" sepandibû.
Ji bo firotina her milkî wergirtina destûreke ewlehiyê pêwîst bû lê bidestxistina wê destûrê hema bêje wekî xewnekê bû û bi zehmetî pêk dihat.
Parlamenterê Kurd Kîm Îbrahîm li ser vê rewşê got:
"Em hemû xwediyên zevî û milkan in lê hîn jî milkên me li ser navê kalikê kalikê me ne.
Ti belgeyên fermî yên xwedîtiyê tunin û belgeyên xwedîtiyê tenê bi rêya simsaran çêdibin. Heke ev yasa were rakirin, dê xelk serbest be."
"Ji bo herêmên Kurdan tedbîrên awarte hebûn"
Parlamenter Mehemed Seydo jî bal kişand ser zehmetiyên wergirtina destûrê û diyar kir ku ew piştgiriya hilweşandina yasayê dikin û got:
"Ji ber ku mijar girêdayî Wezareta Parastinê û Wezareta Karên Navxwe bû, destûr nedidan herêmên sînor.
Her wiha ji ber ku ji bo herêmên me yên Kurdan rêkarên awarte û taybet hebûn, em daxwaza rakirina vê Yasaya 41ê dikin."
Dosye ji komîteyê re hat şandin
Li ser daxwaza 22 parlamenteran, dosyeya yasayê ji bo betalkirin an sererastkirinê hat vekirin.
Ev dosye du rojan li parlamentoyê hat nirxandin û ji bo lêkolîneke kûr ji Komîteya Veberhênan û Parastinê re hat şandin.
Civînên giştî yên Parlamentoya Sûriyeyê heta 8ê Çiriya Paşîn a 2026an hatin bipaşxistin.
Tê çaverêkirin ku piştî destpêkirina civînan, pêşniyara betalkirin an sererastkirina yasayê bikeve dengdanê.
