موراد قەرەیلان: لە 2006 ەوە 2 ساڵ ناڕاستەوخۆ و 3 ساڵ راستەوخۆ گفتوگۆمان لەگەڵ توركیا هەبوو

موراد قەرەیلان، سەرۆكی كۆنسەی سەرۆكایەتی كۆما جڤاكێن كوردستان KCK، لەو هەڤپەیڤینەدا لەگەڵ (رووداو)دا، باسی رووداوە گەرمەكانی ئێستای كوردستان و توركیا دەكات. دەڵێ كۆمەڵكوژی 35 كاروانی كورد بە بڕیار و پلانی پێشوەختەی توركیابووە، بۆ چاوترسێنكردنی كورد، لێدوانەكانی هەردوو جێگری سەرۆك وەزیرانی توركیا بۆ داننان بە ناسنامەی كورد و مافەكانی لە دەستووری نوێی توركیادا و پاكەتی دووەمی كرانەوەی دیموكراتی جیدیەتی تێدانییە و سیاسەتێكی هاوشێوەی سەدامە.
 رووداو – قەندیل

بەشی دووەم

رووداو: چوونەوەی دوو گرووپەكەی قەندیل و مەخموور لە چوارچێوەی گفتوگۆكانی ئۆسلۆدابوو لەنێوان توركیا و ئێوەدا؟
قەرەیلان: دانوستاندنەكانی ئۆسلۆ گفتوگۆی جیدی بوون بۆ چارەسەرێكی هەمیشەیی. ئێستا باش نییە و گونجاو نییە مرۆڤ هەموو گفتوگۆیەكان ئاشكرا بكات، بەڵام بەڕاستی بۆ چارەسەری هەم لە ئیمرالی و هەم لە ئۆسلۆ دانوستاندن هەبوو. مەسەلەی چوونی دوو گرووپەكەی ئاشتی شتێكی نێو ئەو چوارچێوەیە بوو، تەنانەت پێشنیازی خودی ئەردۆغان بوو. بۆ ئەوە شاندێكی ناردبووە لای سەرۆكی ئێمە لە ئیمرالی، هەروەها هەمان پەیامیشی بۆ سەرۆكی هەرێمی كوردستان بەڕێز مەسعود بارزانی ناردبوو. لەو هەردوو شوێنەشەوە پەیامەكە گەیشتە ئێمە. ئەوكات ئێمەش گفتوگۆیەكمان لەنێوان خۆماندا كرد و بڕیارماندا دوو گرووپ بنێرینەوە. بەوشێوەیە ئەو گرووپە كەوتنە نێو رۆژەڤەوە. واتە لەسەر داوای ئەردۆغان بوو. ئەوكات پرۆسەكە بەرەو چەقین و كۆتایی هاتن دابوو، بۆ ئەوەی رێگە لەبەردەم پرۆسەی چارەسەری ببێتەوە، ئێمە هەنگاوەكەمان بە گونجاو بینی. ئەردۆغان بۆ ئەوەی زیاتر دەستی بەهێزببێ ئەو داوایەی كرد.

ئەگەر ئێستا چەكدابنێین توركیا ناهێڵێ كورد هەناسە بدات

ئێمەش لەنێو هەڤالان و گەل، ئەو كەسانەمان هەڵبژاردن كە لە توركیا هیچ سزا و حوكمیان لەسەر نییە. بەم شێوەیە گرووپەكەی گەریلا و گرووپەكەی مەخموور ئامادەكران و نێردران. بەسەلامەتی لە دەروازەی سنوور پەڕینەوە، چونكە هیچ تاوانێكیان نەبوو، تەنیا لەسەر قسەی "ئێمە لەسەر بانگهێشتی سەرۆك ئۆجەلان هاتووین، ئێمە پەشیمان نین، ئێمە بۆ ئاشتی بەپێی ئەو بانگهێشتە هاتووین"، ئێستا لەسەر ئەو قسەیە لە زینداندان. بەڵام لەسەرەتادا  بۆ ئەوەی رێگەیان بۆ بكەنەوە نەیانگرتن. ئیفادەی سەرەتایی و كۆتاییان وەك یەكە. لەسەرەتادا ئازادكران، بەڵام دواتر ئەندامانی دوو گرووپەكە كە لەوێ مانەوە گیران و ئێستا لە زیندانن. بە كورتی چوونەكە لەسەر داوای ئەوان بوو.

رووداو: رۆڵی هەرێمی كوردستان لە رێكخستن و بەڕێوەچوونی ئەو گفتوگۆیانەدا چی بوو. وەك بڵاوكرایەوە هەندێ گفتوگۆ لە سەلاحەدینیش بەڕێوەچوون؟
قەرەیلان: بۆ رێكخستنی دانوستاندنەكانی نێوان ئێمە و دەوڵەتی توركیا، رێكخراوێكی نێودەوڵەتی لە ئەوروپا كەوتە نێوانمان، گفتوگۆكان لەئەورووپا لەلایەن هەڤاڵانی ئێمەوە دەستپێكران. لەهەمانكاتدا لە ئیمرالیش گفتوگۆ هەبوو. ئەم دانوستاندنانە لەدوو ساڵی یەكەمدا راستەوخۆ نەبوون، بەهۆی نێوبژیوانانەوە دەكران، بەڵام لە ماوەی سێ ساڵدا ماوە ماوە، شاندی هەرلایەك كە لە 4-5 كەس پێكدەهاتن بەشێوەیەكی فەرمی لەگەڵ یەكتر دادەنیشتن، هەر دانیشتنێك بە هەندێ ئەنجام كۆتاییان دەهات. بەڵام بەداخەوە لایەنی توركی هیچ جارێك ئەو ئەنجامانەی لەو كۆبوونەوانەدا‌ بڕیاریان لەسەر دەدرا جێبەجێنەدەكردن. لەلایەكەوە ئێمە پێكەوە دادەنیشتین و لەلایەكەی دیكە سیاسەتمەداری كوردیان دەگرتن، ئۆپەراسیۆنی سەربازیان دەكردن. پێماندەگوتن بۆچی وادەكرێت؟ دەیانگوت " ئەوە باڵێكی جیایە، ناتوانین كۆنترۆڵی بكەین، هەوڵدەدەین رایبگرین". هەروایان دەگوت، بەڵام دوایێ تێگەیشتین كە وا نییە، هەموویان یەكدەستن. لە توركیا ئێستا تەنها یەك كەس هەیە، یەك كەس هەموو شتێك بەڕێوەدەبات، ئەویش ئەردۆغانە. هەموو شتێك لە دەست ئەودایە. لایەنی ناكۆك لە "دەوڵەتی قوڵ"دا نییە ، هەبێتیش ئێستا كۆنترۆڵ لەدەست ئەردۆغاندایە.

ئەردۆغان داوای لە ئۆجەلان و بارزانی كرد ئێمە دوو گرووپی ئاشتی بنێرینەوە بۆ توركیا

بەڵام دوای ئەوەی خۆی بەهێزكرد، بە تەواوی بووە خاوەن دەسەڵات، زیاتر حەقیقەتی خۆی ئاشكراكرد و زیاتر تووندبوو، بڕوا بەخۆبوونی لەلا دروستبوو و چیتر گوێی لە كەس نەگرت. لە مەسەلەی ئێمەشدا هەروابوو. ئەو گفتوگۆیانە لە ئۆسلۆ كران، هیچ جارێك لە سەلاحەدین نەكراون. ئەو هەواڵەی لەوبارەوە بڵاوكرایەوە راست نییە. بەڵام بەكورتیش بێ، ئێمە ئاگاداری و زانیاریمان لەوبارەوە دابوونە برایانی هەرێمی كوردستان، ئەوانیش ئاگاداربوون. ئەوانیش دڵخۆشی خۆیان نیشاندابوو. بەڵام هیچ رۆڵێكی بەرچاویان لەو مەسەلەیەدا نەبوو، چونكە گفتوگۆكان لەساڵی 2006ەوە دەستیان پێكردبوو. لەبەرئەوە ئەو پرۆسەیە زیاتر بەهۆی كەسانی نێوبژیوانكارانەوە دروستبوو. قسە و هەوا‌ڵی دیكە راست نین.

رووداو: ئێستا هیچ گفتوگۆیەكتان هەیە ، یان هیچ هەوڵێك هەیە بۆ دەستپێكردنەوەی گفتوگۆكردن لەگەڵ توركیا؟
قەرەیلان: نەخێر، ئێستا هیچ گفتوگۆیەكی نوێ لەنێوانماندا نییە، وادیارە كە زوو دروستیش نەبێ. هەندێ رۆژنامەنووسی توركیا هەندێجار شرۆڤەی وا‌ دەكەن و دەڵێن، گومانی بوونی گفتوگۆ هەیە. ئەوان بە مەبەست ئەو شتە دەخەنە رۆژەڤەوە، بۆئەوەی دڵەڕاوكێ و دوودڵی لەنێو ریزەكانماندا دروستبكەن، بەڵام لەڕاستیدا هیچ شتێكی وا نییە، ئەوان تاوەكو مەرجەكانمان قبوڵ نەكەن ئێمە ئەو هەنگاوانە ناهاوێژین كە ئەوان هیوای بۆ دەخوازن. ئەوانیش ئەوە دەزانن. بۆیە ئێستا بڕیاریانداوە، دەیانەوێ گورزێكمان لێبدەن، لاوازمان بكەن بۆ ئەوەی مەرجەكانیان قبوڵ بكەین، بەوشێوەیە رەوتێكی نوێ دێننە ئاراوە. واتە تاوەكو ئێمە لەسەر پێ بین، بەهێزبین، شتێكی نوێ ناهێننە رۆژەڤەوە. ئێمەش تاوەكو ئەوان دەست لە ئامانجە داگیركارییەكانیان هەڵنەگرن، هەرگیز سستی ناكەین. بۆیە دیارە ئەم دۆخەی ئێستا ماوەیەك درێژەی دەبێ. بۆ دەستپێكردنەوەی گفتوگۆش مەرج نییە ئیللا شەڕ و هەموو شتێك رابوەستێ، بەڵام ئێستا لە رۆژەڤ و ئەجێندای توركیادا لەجیاتی گفتوگۆ، لەنێوبردنی ئێمە هەیە. بۆیە من دەڵێم ئەم دۆخەی ئێستا ماوەیەك بەوشێوەیە دەبێ و لایەنەكانیش بەپێی دەرئەنجامەكان هەڵوێستیان دەردەبڕن.
رووداو: مەسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان لە هەڤپەیڤینێكدا لەگەڵ VOA گوتی ئێستا هەوڵێكمان هەیە لەگەڵ پارتی كرێكارانی كوردستان بۆ دروستكردنی ستاتویەكی بێ تووندوتیژی و بەبێ چەك ، ئەو هەوڵانە چین؟
قەرەیلان: بەڕاستی دەبێ ئەو پرسیارە نەك لە من، بەڵكو لە كاك مەسعودی بكەن. بەڵام دەتوانم لەبارەی ئەو مەسەلەیە هەندێ شتی جیاواز باسبكەم. ئێمە وەك لایەنی كوردی، چ وەك سەرۆكی هەرێمی كوردستان كاك مەسعود، چ ئێمە وەك PKK دەمانەوێ دۆخێكی بێ تووندوتیژی و ئاشتیانە دروستببێ. دەمانەوێ كێشەی كورد بە رێگەی ئاشتیانە چارەسەر بكەین. ئێمە بۆ ئەوە ئامادەین، بەڵام هیچ كاتێكیش بەرامبەر داگیركاری و بۆ تەسلیمكاری هەنگاو نانێین.

دانوستاندنەكانی ئۆسلۆ جیدی بوون

ئێمە زەمینەی رەوتی بێ تووندوتیژیمان دروستكرد، بەڵام دەوڵەتی AKP ویستی لاوازمان بكات. ئەوان پرۆسەكەیان تێكدا. هەندێك بیانوو، هەندێك چالاكیان كردنە بیانوو. پێش ئەوە 50 هەڤاڵی ئێمەیان شەهیدكردبوون، كەچی ئێمە پرۆسەكەمان تێكنەدا، بەڵام كە 7-8 سەربازی ئەوان لە فارقین كوژران، قیامەتیان هەستاند. شتەكەش وانەبوو، لەبەرئەوەبوو چونكە كۆنگرەی كۆمەڵگەی دیموكراتی KCD ئۆتۆنۆمی دیموكراتی راگەیاند، AKP و ئەردۆغان زۆر لەوە توڕەبوون. وەك ئەوەی بڵێ، ئێوە چۆن دەتوانن لە خۆتانەوە ستاتۆیەك بۆخۆتان رابگەیێنن؟ دوای ئەوە هێرشیكردە سەر ئێمە، بە چەك و بە هێرشی ئاسمانی. شەڕی دەستپێكرد. لەكاتی سەردانی كاك مەسعوددا، ئەز لەوبڕوایەدام ئەردۆغان داوای لە كاك مەسعود كردبوو كە دۆخێكی تازە وەك ئاگربەستێك دروست بكات، هەوڵی ئەوە بدات. ئەز باش نازانم، بەڵام شرۆڤەی من بەوشێوەیە. بەڵام كە كاك مەسعود لە توركیا رۆیشت، بە فەرمانی خودی ئەردۆغان دەست بە هێرشە ئاسمانییەكان كرا، ئۆپەراسیۆنی وشكانیان دەستپێكردن، هەروەها ئۆپەراسیۆنەكانی بەناوی KCK بەگوڕتر كردن، دواترینیشیان ئەوەبوو كە پارێزەرانی سەرۆك ئاپۆیان گرتن، كە لە هیچ شوێنێكی جیهاندا نەبووە 35 پارێزەر پێكەوە بگیرێن، بەڵام توركیا كردی. بۆ نموونە ئەگەر ئەردۆغان رێزی لە قسەكانی خۆی لەگەڵ كاك مەسعود بگرتبا، دەیتوانی مانگێك ئارامی دروستبكات یان پرۆسەكە بە ئاسایی بەڕێوە بچووبا، بەڵام ئەوەی نەكرد. دوای ئەوەی كاك مەسعود لە توركیا رۆیشت،دوای چەند رۆژێك هێرشی بەرفراوانی لەدژی ئێمە ئەنجامدان. لەبەرئەوەی سیاسەتەكەیان ئەوەیە: لەكورد دەدەین، ئەوكات ناچارن تەسلیم ببن. بۆیە دەڵێم ئەو هەڵوێستەی كە AKP دوای سەردانی كاك مەسعود دەستیپێكرد، بەتایبەتی لەسەر ئیمرالی و بارەگا ناوەندییەكانمان، لەسەر هەموو كورد، ئەوە لە بنەڕەتدا بێ رێزی بوو. ئەردۆغان نیشانیدا كە ناجیدییە لە قسەكانیدا، بەڵكو بۆ هەندێ بەرژەوەندی ئەو قسانە دەكات. هەم هەندێ داواكاری لە كاك مەسعود كردن، لەلایەكی دیكەشەوە هێرشەكانی لەسەر ئێمە زیاتركردن. لەو چوارچێوەیەشدا ئێمە بە بایەخەوە لە هەوڵەكانی كاك مەسعود دەڕوانین و لەجێی خۆیدا دەیانبینم. ئێمەش هەوڵدانمان هەن. بەڵام ئەو كارە بەتەنیا بەهەوڵی لایەنی كوردی نابێ، بۆیە دەبێ لەلایەن دەوڵەتی توركیاشەوە هەوڵی دروستكردنی ستاتۆیەكی بێ تووندوتیژی دروستببێ. هەوڵەكانی ئێمە بە تەنیا بەس نین، پێویستە لایەنی بەرامبەر هەنگاو بنێ، هەوڵی نوێ بخاتەگەڕ. تاوەكو دەوڵەتی توركیا تووندوتیژی بەرامبەر ئێمە بەكاربێنێ، هێرش بكات، مافەكانمان قبول نەكات، بیەوێ بمانكاتە كۆیلە و خولام، ئێمە ناتوانین هیچ پرۆسەیەكی نوێ دەست پێ بكەین، ئەگەر بەوشێوەیە ئەوە بكەین ئەوە تەسلیمبوونە، مومكینیش نییە ئەوە بكەین. بۆیە دەڵێم، هێرشەكانی AKP، هەوڵەكانی كاك مەسعود، هەوڵی كەسانی دیكەش كە دەیانەوێ ئاشتی بەرقەرارببێ، هەروەها هەوڵەكانی مام جەلالیشی بەتاڵ كردنەوەو تێكدان. توركیا بەخۆی ئەو هەوڵانەی لەباربردن. بۆ ئەوەی هەوڵەكانی ئێمە وەك لایەنی كوردی بگەنە ئەنجام، پێویستە دەوڵەتی توركیا لەلایەن خۆیەوە، پرۆسەیەكی نوێ دەست پێ بكات. تاوەكو ئەو هەوڵانە دوو لایەنە نەبن، باوەڕناكەم بگەنە ئەنجام. بۆ ئەو مەبەستەش پێویستە دەوڵەتی توركیا پێش هەموو شتێك واز لە بڕیاری بە توندوتیژی لەنێوبردنی بزووتنەوەی ئێمە بێنێت و بڕیاری ئاشتی بدات. تاوەكو دەوڵەتی توركیا بڕیارێكی ستراتیژی بەم شێوەیە نەدات، هەوڵە یەكلایەنەییەكانی كورد ناگەنە ئەنجام.

رووداو: ئێوە لە هەڤپەیڤینێكی پێشوودا لەگەڵ (رووداو)، گوتتان بڕیاری رێكخراوی ئیتا ETA لە ئیسپانیا بۆ دانانی چەك راستە، بەڵام ئەو بارودۆخە لە توركیا هێشتا نەهاتووەتە پێشەوە كە PKK چەك دابنێ، ئەگەر بە چەند خاڵێك روونیبكەیەوە ئەوە رەوشە پێویستە چییە كە دەبێ لە توركیا دروستببێ؟
موراد قەرەیلان: لە وڵاتی باسك، ئۆتۆنۆمی هەیە. لە ئیسپانیا بۆ نەتەوە جیاوازەكان مافی ئۆتۆنۆمی دەستەبەركراوە. ئەوە هەم لە كەتالۆنیا، هەمیش لە هەرێمی باسك هەیە. لەچوارچێوەی ئەو ئۆتۆنۆمیانەدا هەموو مافەكان دابینكراون. لە  كوردستانیش شتێكی وەك باسك و كەتالۆنیا پێویستە. پێویستە توركیاش وەك ئیسپانیا دەستوورێكی نوێ دابنێ. ئێستا لە توركیاش مەسەلەی دەستوور لە ئارادایە. پێموایە دەستووری ئیسپانیا دەتوانێ وەك نموونە تەماشا بكرێت. ئێوە دەڵێن بە خاڵ ئەو زەمینەیە روونبكەنەوە، ئەزیش ئەو خاڵانە دەژمێرم:
-1 پێویستە بوونی كورد و مافی ناسنامەییەكەی لە دەستووری توركیا دانیان پێدابنرێت.
-2 مافی خۆبەڕێوەبردنی كورد، كە پێیدەڵێن خۆسەری دیموكراتی، یان ئۆتۆنۆمی، یان بڵێ فیدرالی، هەرچییەك بێ، دەبێ دان بە مافی خۆبەڕێوەبردنیدا بنرێت.
-3 پێویستە هەموو مافە كولتوورییەكانی و پەروەردە بە زمانی زكماكی دابین بكرێن. لەبواری كولتوور و زماندا هەموو نەتەوەكان یەكسان بن. تورك چ مافێكیان هەیە، كوردیش ئەو مافەیان هەبێت.
-4 ئەمڕۆ سەرۆكی ئێمە و 8 هەزار كادیر و لایەنگری ئێمە لە زیندانەكانی توركیادان. ئەوانە هەموویان بێ تاوانن. ئەگەر باسی شەڕ دەكەی، ئەوان زیاتریان لە ئێمە كوشتووە. 17528 تاوانی كوشتنی "بكەر نادیار" بە فەرمانی سەرۆكی دەوڵەتی توركیا لە كوردستان ئەنجامدراون. 5 هەزار گوندی ئێمە سوتێندراون و مرۆڤی ئێمەیان كوشتوون. بۆ ئەمە پێویستە پێش هەمووان سەرۆك ئاپۆ، هەروەهاش هەموو زیندانییەكانی دیكەی ئێمە ئازاد بكرێن.
مرۆڤ دەتوانێ خاڵ زیاد بكات، بەڵام پێویست ناكات هەموویان لێرە بڵێم. بۆ ئەوەی كۆمەڵگە پێكبكات ، بۆ مەسەلە كۆمەڵایەتی، ئابووری، سیاسییەكان، بۆ قەرەبووكردنەوەی زیانەكان زۆر پڕۆژە پێویستن. پێویستە لەم چوارچێوەیەدا هەنگاو بنرێت، پرۆسەیەكی ئاشتی كۆمەڵایەتی دروستبكرێت. ئەمانە پێویستن. چەتری ئەمەش چییە؟ لەدەستووردا بوونی گەلەكەمان قبول بكرێت و مافی خۆبەڕێوەبردنی پێبدرێت. پەیوەست بەمەشەوە خوێندن بە زمانی زكماكی دابین بكرێت. دەتوانم ئەو خاڵانە هەڵبژێرم.

بۆ چەكدانان شتێكی وەك كەتەلۆنیا و باسك بۆ كوردستان پێویستە

با ئەوەش بڵێم ، زۆر كەس هەندێجار لە باشوور دەڵێن " ئەوەتا PKK هێشتا شەڕی چەكداری دەكات"، ئەو قسەیە لە ئەنجامی زانیاری هەڵەوە دەكرێت. راستە، ئێمە هێزی چەكداریمان هەیەو شەڕیش هەیە، بەڵام ناڵێین بە شەڕی چەكداری دەگەینە ئەنجام، بەڵكو بەچەك بەرگری لەخۆمان دەكەین. ئێمە زیاتر خەباتی سیاسی دەكەین. هەر ئێستا سەیربكەن خەڵك دێنە نێو كۆڵانەكان و چالاكی دەكەن. ئێمە بەو چالاكیانە دەڵێین راپەڕین و سەرهلدان. ئەوە لە فەلەستین ناوی (الانتفاضە) بوو. ئێمەش لە كوردستان پێیدەڵێین "سەرهلدان". ئێمە بە سەرهلدانی گەل دەگەینە ئەنجام، قورساییش دەخەیەنە سەر ئەوە. بەڵام دەوڵەت دەیەوێ بە چەك لەنێومان ببات، هەر لەبەرئەوەشە ئێمەش بە چەك بەرگری لەخۆمان دەكەین. تاوەكو هەڕەشەی دەوڵەتی تورك، سوپای تورك لەسەر كورد هەبێ، لەسەر دەستكەوتەكانی كورد هەبێ، گەریلا چەكی هەر بەدەستەوە دەبێ.
بەڵام ئەگەر لە دەستووردا دان بە بوونی كورد دابنرێت، هیچ هەڕەشەیەك لەنێوخۆی توركیادا لەسەر گەلی كورد نەمینێ، ئەوكات هەڕەشەی سوپای توركیا لەسەر باشووری كوردستانیش نەمێنێ. واتە ئەگەر توركیا كوردی نێوخۆی قبوڵ بكات، ئەوكات پێویست ناكات كوردانی دەرەوەش وەك دوژمنی خۆی ببینێ و لێیان بترسێ. ئەوكات ئەوەش ئەو مانایەی دەبێ كە ئەو مەترسییەی لەسەر باكوور، باشووریش نامێنێ، ئەوكاتیش بابەتی تۆ چەك دابنێ دەكەوێتە رۆژەڤەوە. بەڵام تائێستا ئەوە نەكراوە. ئەگەر چەك دابنێین، دەوڵەتی توركیا ناهێڵێ كورد هەناسە بدات. ئەگەر ئەمڕۆ BDP و چەندین دەزگای دیكەی كوردی لە توركیا بەبوێری قسە دەكەن، ئەوە لە ئەنجامی ئەو هاوسەنگییەیە كە لەنێوان هێزی چەكدار و دەوڵەتی توركیادا هەیە، دروستبووە.
 ئەوان دەیانەوێ بەردەوام گەریلا تەنگاو بكەن. بۆ ئەوەش زمانی یاسایی و هتد. بەكاردێنن، بۆ ئەوەی گەنج نەچنە چیا، بێنە دەشت. هەروەها پەیوەندی توركیا لەگەڵ هەرێمی باشووری كوردستانیش لەبنەڕەتدا لەسەر بنچینەی ئەو هاوسەنگیەیە. واتە ئەمڕۆ گەریلای كوردستان لە پاراستنی دەستكەوتەكانی گەلی كورددا خاوەن رۆڵێكە. بەڵام كە مەترسی لەسەر ئەو دەستكەوتانە نەمێنێ، ئەوكات مرۆڤ دەتوانێ گفتوگۆ لەسەر مەسەلەی چەكدانان بكات.

رووداو: نووسەری رۆژنامەی رادیكال عەونی ئوزگورەل، دەڵێ پارتی كرێكارانی كوردستان تاوەكو هاوینی 2012 چەك دادەنێ، ئەو قسانە چۆن لێكدەدەنەوە؟
قەرەیلان: راستە، نەك تەنیا عەونی ئوزگورەل، بەڵكو تەها ئاكیۆڵ و چەند نووسەرێكی دیكەش لە شرۆڤەكانیاندا دەڵێن:" PKK تاوەكو هاوینی 2012 چەك دادەنێت"، ئەو شرۆڤانە لەسەر كام حیساب دەكەن، ئەزیش باش نازانم. بەڵام پێموایە ئەوان دەزانن پلانەكانی AKP چین، AKP بیر لەوە دەكاتەوە لەو زستانەدا شەڕ لەدژی ئێمە زیاتر بكات، بەهاریش درێژەی پێبدات و زۆربەمان لەنێو ببات، بەم شێوەیە بگاتە ئەنجام و بەم شێوەیە قۆناغێكی نوێ دەست پێدەكات. لەوانەیە لەسەر ئەو حیسابە ئەو شرۆڤە و هەڵسەنگاندنە بكەن. چونكە AKP دەڵێ" پشتی PKK دەشكێنین، ئەوكات PKK ناچار دەبێ داواكانمان قبوڵ بكات و چەكیش دابنێ". وادیارە AKP پلانێكی بەم شێوەیەی هەیە، ئەو كەسانەش ئاگادارن، گرەو لەسەر ئەوە دەكەن. بەڵام نە مومكینە ئەوە بەدیبێت . بۆچی مومكین نییە؟ چونكە ناتوانن پشتی ئێمە بشكێنن، ئەگەر شكاندن هەبێ ئەوا پشتی ئەوان دەشكێت. ئێمە ئەوەندە ئەزموونمان هەیە، كۆمەڵگەیەكمان هەیە، گەلمان هەیە، هێزەكانمان دەتوانن لەبەرامبەر ئەوان بەهەموو شێوەیەك بەرخۆدان بكەن. تاوەكو ئەمڕۆ زۆر هێرشیان كردووینەتە سەر.

AKP هەوڵەكانی بارزانی و تاڵەبانی بۆ ئاشتی لەباربردن

گۆشەگیرییەكی قورس و ئەشكەنجەیەكی دەروونی زۆریان خستووەتە سەر سەرۆكایەتی ئێمە، بۆ ئەوەی هەنگاو بۆ دواوە بنێت. لە پلانی ساڵی 2011دا دەیانویست گەریلاكانی ئێمە، وەك گەریلاكانی تامیل لەنێوببەن. چۆن سریلانكا گەریلاكانی تامیلی لەنێوبردن، ئەوانیش دەیانویست بەوشێوەیە لەنێومان بەرن. گرتن و هێرشی زۆریان كرد. ویسیتیان سیاسەتی كورد پارچە بكەن، دووبەرەكی تێدا دروستبكەن، گوشاری فاشیستانەیان لەسەر گەلەكەمان دروستكرد، ویستیان گەلەكەمان بترسێنن و دیلی بكەن. بەڵام حكومەتی AKP تائێستا یەك لەو ئەنجامانەشی بەدەستنەهێناوە. دەوڵەتی توركیا لەوەدا سەرنەكەوتووە، بنكەوتووە. ئەمڕۆ بەرخۆدان لە ئیمرالی بەردەوامە، گەلەكەمان لەهەموو كاتێك بەهێزترە، سیاسەتی كورد لەسەر پێیە، گەریلای ئازادی كەموكوڕی هەیە، بەڵام ئەمڕۆ لەهەموو كاتێك بەهێزترە. بۆیە زەمینەی ئەوەی ئەوان بتوانن لەنێومان ببەن نییە. دەوڵەتی توركیا 30 ساڵە هەوڵدەدات بە تووندوتیژی لەنێومان ببات. تاوەكو ئەمڕۆ نەگەیشتووەتە ئەو ئەنجامە ، لەمەودواش نایگاتێ. بۆیە دەڵێم ئەو گرەوەی ئەو نووسەرانە ناگاتە ئەنجام. واتە ئەوان پێیانوایە پشتی ئێمە دەشكێندرێت ، ئێمەش ئەوكات ناچار دەبین داوای ئەوان قبوڵ بكەین و چەك دابنێین . ئەوە قەت مومكین نییە و لێكدانەوەكانیش راست نین.

کلیک لێرە بکە بۆ بەشی یەکەم

کلیک لێرە بکە بۆ بەشی سێیەم